Σε συζήτηση με τον πρόεδρο της Ομοσπονδιακής Τράπεζας της Γερμανίας (Deutsche Bundesbank) καθηγητή Δρ. Γιοακίμ Νάγκελ, συμμετείχε σήμερα στη Φρανκφούρτη, ο υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών και πρόεδρος του Eurogroup, Κυριάκος Πιερρακάκης. Το θέμα της εκδήλωσης, που πραγματοποιήθηκε στο πλαίσιο του 4ου Συνεδρίου Χρηματοπιστωτικών Αγορών της Deutsche Bundesbank, ήταν «Ευκαιρίες για την Ευρώπη σε μια νέα παγκόσμια τάξη».

Ακολουθούν βασικά σημεία της τοποθέτησης του κ. Πιερρακάκη:

*Η πρόκληση για την Ευρώπη είναι η υλοποίηση μεταρρυθμίσεων, όχι η διάγνωση*

«Σε ό,τι αφορά στην ερώτησή σας, η πρόκληση είναι η υλοποίηση, όχι η διάγνωση. Ο Ενρίκο Λέτα, που βρέθηκε νωρίτερα εδώ, έχει συντάξει μια εξαιρετική έκθεση. Ο Μάριο Ντράγκι έχει συντάξει επίσης μια εξαιρετική έκθεση. Γνωρίζουμε, σε γενικές γραμμές, τι πρέπει να κάνουμε. Η πρόκληση για τη σημερινή γενιά των υπευθύνων χάραξης πολιτικής είναι να υλοποιήσει τη σειρά μεταρρυθμίσεων και πολιτικών που συζητάμε στην Ευρώπη εδώ και πάρα πολύ καιρό.

Με ρωτούν συχνά- και, κατά έναν περίεργο τρόπο, ιδιαίτερα στη Γερμανία- τι συμβουλές μπορεί να δώσει η Ελλάδα ή ποια συνταγή πολιτικής μπορεί να προτείνει, με βάση όσα βίωσε κατά τη χαμένη δεκαετία της κρίσης. Η απάντησή μου είναι ότι συνήθως δεν υπάρχουν έτοιμες συνταγές. Δεν μου αρέσει ιδιαίτερα αυτή η προσέγγιση. Στην πολιτική υπάρχει μόνο έμπνευση. Αν, όμως, υπάρχει ένα κοινό στοιχείο ανάμεσα στην ελληνική και την ευρωπαϊκή εμπειρία, θα έλεγα ότι είναι το εξής: στην Ελλάδα συζητούσαμε επί δεκαετίες συγκεκριμένες μεταρρυθμίσεις.

Ήταν αυτονόητο, γνωρίζαμε τι έπρεπε να κάνουμε. Γνωρίζαμε ότι χρειαζόμασταν μεταρρυθμίσεις στην αγορά εργασίας και στο συνταξιοδοτικό, ότι έπρεπε να βάλουμε σε τάξη τα δημόσια οικονομικά μας, να αντιμετωπίσουμε τη φοροδιαφυγή και να προχωρήσουμε σε μεταρρυθμίσεις στην εκπαίδευση και την υγεία. Όταν υπάρχει κάτι προφανές που γνωρίζεις ότι πρέπει να κάνεις, αλλά δεν το έχεις κάνει για πολύ μεγάλο χρονικό διάστημα, ιδιαίτερα σε περιόδους αβεβαιότητας, τότε μπορείς να αποκομίσεις αυτό που θα αποκαλούσα, αν μου επιτρέπετε τον όρο, ένα “μέρισμα του προφανούς”.

Για την Ευρώπη, αυτά τα αυτονόητα είναι η Ένωση Κεφαλαιαγορών, η Τραπεζική Ένωση, η Ενεργειακή Ένωση- αν μπορώ να τη χαρακτηρίσω έτσι-, η ενίσχυση της παραγωγικότητάς μας και, κυρίως, η διαμόρφωση μιας συγκεκριμένης πολιτικής ή ενός συγκεκριμένου δόγματος για την τεχνολογία, που θα λειτουργεί ως πυξίδα στις συζητήσεις μας μέσα στο νέο γεωπολιτικό περιβάλλον. Γιατί, πολύ απλά, το πλαίσιο έχει αλλάξει. Η εποχή της γεωπολιτικής αθωότητας έχει τελειώσει για την Ευρώπη. Βρισκόμαστε αντιμέτωποι με δύο πολέμους που εξελίσσονται ταυτόχρονα και μας επηρεάζουν άμεσα.

Αντιμετωπίζουμε ενεργειακή κρίση. Αντιμετωπίζουμε προκλήσεις στις αγορές ομολόγων. Όλα αυτά απαιτούν συγκεκριμένες απαντήσεις σε βραχυπρόθεσμο ορίζοντα. Ταυτόχρονα, όμως, πρέπει να φέρουμε αποτελέσματα και στο μέτωπο των μεταρρυθμίσεων. Επομένως, αυτή τη στιγμή, η απάντηση είναι μία: υλοποίηση».

*Η Ευρώπη προχωρά, αλλά χρειάζεται να επιταχύνει*

«Πιστεύω ότι προχωράμε και παράγουμε αποτελέσματα. Δεν είναι ένα ερώτημα που μπορεί να απαντηθεί με ένα “ναι” ή ένα “όχι”. Γιατί, εάν το ερώτημα είναι κατά πόσο έχουμε πετύχει το 100% όσων πρέπει να γίνουν, τότε προφανώς η απάντηση είναι ότι δεν έχουμε φτάσει στο 100%. Το ζήτημα είναι πόση απόσταση μπορούμε να καλύψουμε. Για να χρησιμοποιήσω μια αθλητική ορολογία, αυτή τη στιγμή καλύπτουμε απόσταση.

Αυτό ισχύει ιδιαίτερα σε ό,τι αφορά στην Ένωση Αποταμιεύσεων και Επενδύσεων, τις πρωτοβουλίες της ιρλανδικής προεδρίας για θέματα ολοκλήρωσης και εποπτείας της αγοράς MISP (Market Integration and Supervision Package), τις συζητήσεις που πραγματοποιήθηκαν κατόπιν πρωτοβουλίας ομάδας χωρών E6 ειδικά για το MISP, καθώς και το πολιτικό χρονοδιάγραμμα που έχει θέσει η Προεδρία για να υπάρξει συγκεκριμένο αποτέλεσμα. Υπάρχει πρόοδος στην πράξη. Η πρόκληση είναι εάν μπορούμε να προχωρήσουμε ταυτόχρονα σε όλα τα μέτωπα.

Γιατί δεν πρόκειται μόνο για το MISP. Πρόκειται επίσης για τις τράπεζες, την Τραπεζική Ένωση και την τραπεζική ενοποίηση στην Ευρώπη- και, ειδικά εδώ, στην Bundesbank, θεωρώ ότι πρέπει να το υπογραμμίσω. Πρόκειται επίσης για την ενέργεια, για την τεχνολογία, για την παραγωγικότητα. Και φυσικά για την άμυνα.

Γιατί, ειδικά, όσον αφορά στην άμυνα, έχει ενδιαφέρον ότι οι υπουργοί Οικονομικών διευρύνουν πλέον το πεδίο των θεμάτων που συζητούν. Γινόμαστε, κατά κάποιον τρόπο, αυτό που στα αγγλικά αποκαλούν “jacks of all trades” (πολυτεχνίτες), δηλαδή καλούμαστε να ασχολούμαστε με πολλά και διαφορετικά πεδία. Αλλά αυτό είναι αναγκαίο.

Γιατί, στο τέλος της ημέρας, οι αποφάσεις για την άμυνα, την ενέργεια και την τεχνολογία επηρεάζουν τους προϋπολογισμούς μας και επηρεάζουν τις οικονομικές μας πολιτικές. Οι μεταρρυθμίσεις πρέπει να προχωρούν ταυτόχρονα. Επομένως, η απάντηση είναι ναι, η αλλαγή συντελείται. Η πρόκληση δεν είναι απλώς να πούμε “ας το κάνουμε”. Είναι να το κάνουμε με ταχύτερο ρυθμό».

*Η απλοποίηση δεν σημαίνει απορρύθμιση- η Ευρώπη μπορεί να μειώσει τη γραφειοκρατία*

«Εάν ρωτήσετε τις ευρωπαϊκές επιχειρήσεις, νομίζω ότι το 61% απαντά ότι η πρόσθετη γραφειοκρατία αποτελεί εμπόδιο στις επενδύσεις τους. Επομένως, σε αυτό συμφωνούμε όλοι. Στην Ελλάδα είχαμε μια πολύ ενδιαφέρουσα εμπειρία σε αυτό το πεδίο, όπως γνωρίζει και ο πρόεδρος.

Η ιδέα ήταν να χαρτογραφήσουμε όλες τις συναλλαγές ενός πολίτη ή μιας επιχείρησης με το κράτος: από τη γέννηση ενός παιδιού έως την απώλεια ενός αγαπημένου προσώπου και από τη σύσταση μιας εταιρείας έως το τέλος της λειτουργίας της. Χαρτογραφήσαμε όλα αυτά τα γεγονότα ζωής και τα βήματα που απαιτούσε καθένα από αυτά. Και σε όλα αυτά τα βήματα, συνυπήρχαν απαιτήσεις που προέρχονταν τόσο από την ευρωπαϊκή όσο και από την ελληνική νομοθεσία.

Στην Εσθονία, για παράδειγμα, που είναι ένα πλήρως ψηφιοποιημένο κράτος, πολλές από αυτές τις διαδικασίες ολοκληρώνονται σε ένα μόνο βήμα. Μπαίνεις στην πλατφόρμα και εξυπηρετείσαι από το κράτος. Στην Ελλάδα, όταν γεννιόταν ένα παιδί, απαιτούνταν πέντε διαφορετικά βήματα. Όταν έχανες έναν δικό σου άνθρωπο, απαιτούνταν περισσότερα από δέκα βήματα σε διαφορετικές δημόσιες υπηρεσίες. Φανταστείτε, λοιπόν, την αντίστοιχη γραφειοκρατία για τις επιχειρήσεις. Γι’ αυτό ξεκινήσαμε ταυτόχρονα την απλοποίηση και την ψηφιοποίηση των διαδικασιών.

Για ένα ομοσπονδιακό σύστημα όπως της Γερμανίας, η πρόκληση είναι ευρύτερη λόγω της ίδιας της δομής διακυβέρνησης. Θα έλεγα, όμως, ότι η Ευρώπη χρειάζεται να κάνει μια αντίστοιχη άσκηση. Αυτή ακριβώς η λογική βρίσκεται στον πυρήνα του 28ου καθεστώτος. Η ιδέα είναι να έχουμε ένα απλούστερο πλαίσιο κανόνων, το οποίο θα λειτουργεί ως βάση, ώστε οι διαδικασίες να κινούνται ταχύτερα σε ολόκληρη την Ευρώπη: από τη διευκόλυνση των διασυνοριακών συγχωνεύσεων και εξαγορών έως, πολύ απλά, την καθημερινή δραστηριοποίηση ενός πολίτη ή ενός εργαζομένου στην Ευρώπη. Έχουν γίνει πολλά σε επιμέρους εθνικές αγορές και σε ορισμένα κράτη μέλη.

Πιστεύω ότι η Ελλάδα έχει κάνει σημαντικά βήματα σε αυτόν τον τομέα. Η δημιουργία της Ενιαίας Ψηφιακής Πύλης του Δημοσίου στην Ελλάδα, του gov.gr, σύμφωνα με δημοσκόπηση που είδα, θεωρείται η δεύτερη δημοφιλέστερη μεταρρύθμιση στην ιστορία της χώρας μετά τη δημιουργία του Εθνικού Συστήματος Υγείας. Όταν, λοιπόν, ξεκινάς από ένα περιβάλλον με έντονη γραφειοκρατία και αρχίζεις να απλοποιείς και να ψηφιοποιείς τις διαδικασίες, μειώνεις τα διοικητικά βάρη για τις επιχειρήσεις, κάνεις ευκολότερη την καθημερινότητα των πολιτών και, όπως αποδεικνύεται, αυτή είναι μια εξαιρετικά δημοφιλής μεταρρύθμιση.

Υπάρχει, επομένως, ένα δίδαγμα από την ελληνική εμπειρία. Ωστόσο, ένα σημαντικό μέρος αυτών των κανόνων προερχόταν από το ευρωπαϊκό επίπεδο. Το ερώτημα, λοιπόν, είναι εάν μπορούμε να προχωρήσουμε στην ίδια απλοποίηση και σε ευρωπαϊκό επίπεδο. Μπορούμε να απλοποιήσουμε τους κανόνες; Μέρος της συζήτησης για τις τράπεζες αφορά ακριβώς στην απλοποίηση και υπάρχει ευρεία συμφωνία μεταξύ των κρατών μελών ότι πρέπει να προχωρήσουμε προς αυτή την κατεύθυνση. Απλοποίηση δεν σημαίνει απορρύθμιση. Σημαίνει απλώς να κάνουμε τους κανόνες ευκολότερους στην εφαρμογή και πιο λειτουργικούς. Σε αυτό το μέτωπο πιστεύω ότι θα υπάρξει πρόοδος.

Υπάρχει όμως και ένα ακόμη βασικό δίδαγμα, με το οποίο θα ήθελα να κλείσω. Δεν πρόκειται για την τεχνολογία. Δημιουργήσαμε στην Ελλάδα ένα υπουργείο Ψηφιακής Διακυβέρνησης, αλλά το βασικό δίδαγμα είναι ότι το ψηφιακό κράτος δεν αφορά την ίδια την ψηφιοποίηση. Αφορά την εξυπηρέτηση του πολίτη και τη δημιουργία μιας δημόσιας διοίκησης με επίκεντρο τον πολίτη.

Σε καμία χώρα της Ευρώπης η δημόσια διοίκηση δεν σχεδιάστηκε εξαρχής με επίκεντρο τον πολίτη. Υπάρχει, βεβαίως, η εξαίρεση της Εσθονίας. Γενικότερα, όμως, τα κράτη δεν σχεδιάστηκαν ποτέ ως ενιαία συστήματα. Διαμορφώθηκαν σταδιακά, μέσα από τη συσσώρευση κανόνων σε διαφορετικούς τομείς πολιτικής, και γι’ αυτό καταλήξαμε σε αυτόν τον τεράστιο όγκο κανόνων.

Όταν, λοιπόν, απλοποιούμε αυτούς τους κανόνες, τους κάνουμε πιο λειτουργικούς και στη συνέχεια τους ψηφιοποιούμε, χρησιμοποιώντας την τεχνολογία ως εργαλείο. Εάν αρχίσουμε να σκεφτόμαστε με αυτόν τον τρόπο στα δημόσια οικονομικά, στην υγεία και στην εκπαίδευση, οι δυνατότητες για τον πολίτη είναι τεράστιες. Πρόκειται για μια πολύ θετική μεταρρύθμιση, γύρω από την οποία μπορούν να συγκλίνουν πολιτικές δυνάμεις από όλο το φάσμα, και πιστεύω ότι η Ευρώπη πρέπει να την υλοποιήσει. Είναι μια μεταρρύθμιση που μπορεί πράγματι να γίνει πράξη, αρκεί να την προσεγγίσουμε με τη λογική του μηχανικού: να εντοπίσουμε το πρόβλημα, να απλοποιήσουμε τη διαδικασία και να σχεδιάσουμε τη λύση».

*Το ψηφιακό ευρώ στον πυρήνα της ευρωπαϊκής χρηματοοικονομικής κυριαρχίας*

«Συνολικά, πιστεύω ότι η λέξη- κλειδί είναι η ανθεκτικότητα. Όταν μιλάμε για την ψηφιακή μετάβαση και τις ψηφιακές πληρωμές, συνήθως σκεφτόμαστε με όρους ευρωπαϊκής κυριαρχίας. Και η κυριαρχία είναι, εξ ορισμού, υπαρξιακό ζήτημα για εμάς ως Ευρωπαίους. Χρειαζόμαστε μια ευρωπαϊκή αντίληψη περί κυριαρχίας στο χρηματοπιστωτικό σύστημα. Το ψηφιακό ευρώ είναι ένα εγχείρημα που θα μας οδηγήσει προς αυτή την κατεύθυνση. Πρέπει να ενισχύσουμε τις σχετικές υποδομές και να υιοθετήσουμε αυτή τη λογική.

Στην πραγματικότητα, η Ευρώπη έχει επιλέξει μια ενδιάμεση οδό σε σχέση με την Κίνα και τις Ηνωμένες Πολιτείες. Στις Ηνωμένες Πολιτείες, η επιλογή δεν ήταν η δημιουργία ενός ψηφιακού δολαρίου. Η καινοτομία αναπτύσσεται γύρω από το δολάριο, μέσω των stablecoins και της ψηφιοποίησης του συστήματος. Η Κίνα, από την άλλη πλευρά, επέλεξε την πλήρη ψηφιοποίηση του νομίσματός της, χωρίς όμως να επιτρέπει την ανάπτυξη ιδιωτικής καινοτομίας γύρω από αυτό. Η Ευρώπη επιχειρεί να συνδυάσει και τα δύο. Το ψηφιακό ευρώ αποτελεί το κεντρικό εγχείρημα, ενώ παράλληλα διαθέτουμε τον κανονισμό MiCA, ο οποίος επιτρέπει την ανάπτυξη ιδιωτικής καινοτομίας και λύσεων πληρωμών γύρω από τον πυρήνα της δημόσιας υποδομής.

Πιστεύω ότι αυτή η διττή προσέγγιση είναι η βέλτιστη. Ωστόσο, το βασικό στοιχείο της στρατηγικής είναι και πρέπει να παραμείνει το ψηφιακό ευρώ. Από τη στιγμή, όμως, που μιλάμε για την ανθεκτικότητα του χρηματοπιστωτικού τομέα, η συζήτηση αποκτά αναπόφευκτα και τεχνολογική διάσταση.

Στον τομέα της τεχνολογίας πρέπει να επαναπροσδιορίσουμε συνολικά τον τρόπο με τον οποίο αντιλαμβανόμαστε την κυριαρχία. Είτε μιλάμε για την άμυνα, είτε για την ενέργεια, είτε για την τεχνολογία, είτε για τις πληρωμές. Και εδώ υπάρχει μια σημαντική διάκριση: κυριαρχία δεν σημαίνει αυτονομία. Η αυτονομία είναι μόνο η μία από τις δύο διαστάσεις της κυριαρχίας. Η άλλη είναι ο έλεγχος. Δημιουργήσαμε το ευρωπαϊκό εγχείρημα παραχωρώντας ορισμένα στοιχεία της αυτονομίας μας, προκειμένου να αποκτήσουμε μεγαλύτερο έλεγχο σε άλλα πεδία. Μας καθιστά αυτό στην πράξη λιγότερο κυρίαρχους; Όχι. Στην πραγματικότητα, μέσα από αυτή τη διαδικασία αποκτούμε μεγαλύτερη ικανότητα δράσης.

Ειδικά στην τεχνολογία, πρέπει να αναπτύξουμε μια στρατηγική που θα αποτρέπει σχέσεις ασύμμετρης αλληλεξάρτησης με τις Ηνωμένες Πολιτείες και την Κίνα και να ενισχύσουμε τις δικές μας δυνατότητες στους τομείς όπου μπορούμε και όπου είναι αναγκαίο να το κάνουμε. Σε ορισμένους τομείς, όπως ο χρηματοπιστωτικός, πρέπει να διατηρούμε έναν πυρήνα ιδιοκτησίας, αυτονομίας και ελέγχου.

Σε άλλους τομείς πρέπει να είμαστε περισσότερο ευέλικτοι. Πρέπει να αναγνωρίζουμε πού διαθέτουμε πραγματικές δυνατότητες και να πραγματοποιούμε στρατηγικές επενδύσεις εκεί όπου έχουμε ευρωπαϊκές επιχειρήσεις και ερευνητικά κέντρα που βρίσκονται κοντά στην αιχμή της τεχνολογικής εξέλιξης, αντί να επιχειρούμε να επενδύσουμε αδιακρίτως σε ολόκληρο το φάσμα των τεχνολογιών. Πιστεύω ότι αυτή η συζήτηση και αυτή η στρατηγική θα καθορίσουν το μέλλον της Ευρώπης τις επόμενες δεκαετίες και θα έχουν μακροχρόνιο αντίκτυπο».

*Ισχύς μέσα από την εξωστρέφεια, όχι μέσα από την περιχαράκωση*

«Στην πραγματικότητα- και αυτό είναι το θέμα της βασικής συζήτησης – πρέπει να είμαστε σε θέση να κάνουμε επιλογές. Το να κάνεις επιλογές σημαίνει ότι οι πόροι σου είναι πεπερασμένοι και οι προτεραιότητές σου συγκεκριμένες. Πρέπει, επομένως, να μπορείς να προσδιορίσεις τους τομείς στους οποίους θα επενδύσεις. Στους τομείς στους οποίους δεν επενδύεις, ακολουθείς διαφορετική προσέγγιση: ρυθμίζεις έξυπνα και λαμβάνεις πολύ συγκεκριμένες αποφάσεις για τον τρόπο με τον οποίο θα κινηθείς, ιδιαίτερα σε ό,τι αφορά στις κρίσιμες αλυσίδες εφοδιασμού.

Πρώτα χαρτογραφείς τις δυνατότητές σου και τις αδυναμίες σου. Πρέπει να κοιτάξεις με ειλικρίνεια τον εαυτό σου στον καθρέφτη. Στη συνέχεια, διαφοροποιείς τις πηγές εφοδιασμού στους τομείς όπου αυτό είναι κρίσιμο και, όταν πρόκειται για έναν τομέα ζωτικής σημασίας για την εθνική ασφάλεια, αναπτύσσεις ευρωπαϊκές δυνατότητες. Ωστόσο, η επιλογή της ανάπτυξης ευρωπαϊκών δυνατοτήτων θα πρέπει, κατά τη γνώμη μου, να αποτελεί την έσχατη λύση, ακριβώς επειδή οι πόροι μας είναι πεπερασμένοι. Πρέπει να επιλέγουμε πολύ προσεκτικά τους τομείς στους οποίους θα το κάνουμε.

Στις κρίσιμες πρώτες ύλες, για παράδειγμα, η συζήτηση είναι ευρύτερη. Εάν όμως μιλήσουμε σήμερα για την τεχνολογία και τις τεχνολογικές αλυσίδες εφοδιασμού, έχουμε ουσιαστικά τρεις επιλογές. Επενδύουμε στους τομείς στους οποίους διαθέτουμε συγκριτικό πλεονέκτημα. Ρυθμίζουμε με έξυπνο τρόπο τους τομείς στους οποίους υστερούμε και ασκούμε την κυριαρχία μας, ώστε να διατηρούμε τον αναγκαίο έλεγχο. Και, ανάμεσα σε αυτά τα δύο, υπάρχει η επιλογή να δημιουργήσουμε ευρωπαϊκό πλεονέκτημα εκεί όπου σήμερα δεν υπάρχει.

Στην τεχνολογία το έχουμε καταφέρει με την Airbus και με το Galileo. Στη μεγάλη πλειονότητα των τομέων, όμως, στους οποίους επιχειρήσαμε κάτι αντίστοιχο, αποτύχαμε. Γι’ αυτό πρέπει να επιλέγουμε πολύ προσεκτικά τα πεδία στα οποία θα επιχειρήσουμε να δημιουργήσουμε ένα πλεονέκτημα που σήμερα δεν διαθέτουμε. Ταυτόχρονα, η διαφοροποίηση πρέπει να αποτελεί μια πραγματική και ειλικρινή στρατηγική. Και θα κλείσω με ένα τελευταίο σημείο: πιστεύω στην ισχύ μέσα από την εξωστρέφεια, όχι στην ισχύ μέσα από την περιχαράκωση.

Υπάρχει, μάλιστα, μια ιστορία από την αρχαία Ελλάδα, την οποία ανέφερα και στο ECOFIN πριν από μερικούς μήνες. Είναι η ιστορία του χρησμού των Δελφών κατά την περσική εισβολή και του Θεμιστοκλή. Ο χρησμός έλεγε ότι τα “ξύλινα τείχη” θα έσωζαν την πόλη. Η συντηρητική αντίληψη της εποχής ερμήνευσε κυριολεκτικά τον χρησμό, θεωρώντας ότι αναφερόταν σε μεγάλες ξύλινες οχυρώσεις που θα σταματούσαν τον περσικό στρατό. Ο Θεμιστοκλής, όμως, είχε την οξυδέρκεια να αντιληφθεί ότι τα “ξύλινα τείχη” ήταν τα πλοία και ότι η Αθήνα θα μπορούσε να αντλήσει ισχύ μέσα από την εξωστρέφεια. Νομίζω ότι υπάρχει ένα δίδαγμα σε αυτή την ιστορία: με αυτή τη λογική κέρδισε τη Ναυμαχία της Σαλαμίνας.

Κερδίζεις όταν είσαι ανοιχτός. Και αυτό είναι ιδιαίτερα σημαντικό για την ευρωπαϊκή εμπορική στρατηγική. Το εμπόριο αντιστοιχεί περίπου στο 50% του ΑΕΠ μας. Η Ευρώπη, επομένως, πρέπει να ακολουθήσει μια στρατηγική που θα παραμένει ανοιχτή, ευέλικτη, προσαρμοστική και ταχεία. Είναι, τελικά, ζήτημα νοοτροπίας. Και πιστεύω ότι μπορούμε να την αποκτήσουμε».

Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ

Πρωτογενές πλεόνασμα ύψους 5,175 δισ. ευρώ καταγράφηκε στον προϋπολογισμό το α’ τετράμηνο εφέτος, έναντι στόχου για πρωτογενές πλεόνασμα 2,298 δισ. ευρώ και πρωτογενούς πλεονάσματος 5,148 δισ. ευρώ για την ίδια περίοδο το 2025, όπως ανακοινώθηκε από το υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών.

Σύμφωνα με το υπουργείο, εξαιρώντας ποσό ύψους 197 εκατ. ευρώ που αφορά σε ετεροχρονισμό πληρωμών σε εξοπλιστικά προγράμματα, ποσό ύψους 593 εκατ. ευρώ που αφορά σε ετεροχρονισμό επενδυτικών πληρωμών και ποσό ύψους 249 εκατ. ευρώ που αφορά σε ετεροχρονισμό κεφαλαιακών ενισχύσεων και μεταβιβαστικών πληρωμών σε φορείς της Γενικής Κυβέρνησης, που δεν επηρεάζουν το αποτέλεσμα της Γενικής Κυβέρνησης σε δημοσιονομικούς όρους, καθώς και ποσό ύψους 135 εκατ. ευρώ από τη 2η δόση του τιμήματος για την παραχώρηση άδειας λειτουργίας επιχείρησης καζίνο στο Ελληνικό που δημοσιονομικά καταγράφεται κατά τη διάρκεια των ετών της παραχώρησης, ποσό 884 εκατ. ευρώ από πρόωρα έσοδα του ΤΑΑ και ποσό 461 εκατ. ευρώ που αφορά σε πρόωρα ταμειακά έσοδα του ΠΔΕ, η υπέρβαση στο πρωτογενές αποτέλεσμα σε τροποποιημένη ταμειακή βάση έναντι των στόχων του προϋπολογισμού, ανέρχεται σε 358 εκατ. ευρώ.

Επισημαίνεται ότι το πρωτογενές αποτέλεσμα σε δημοσιονομικούς όρους διαφέρει από το αποτέλεσμα σε ταμειακούς όρους. Επιπρόσθετα, τα ανωτέρω αφορούν στο πρωτογενές αποτέλεσμα της Κεντρικής Διοίκησης και όχι στο σύνολο της Γενικής Κυβέρνησης, που περιλαμβάνει και τα δημοσιονομικά αποτελέσματα των Νομικών Προσώπων και των υποτομέων των ΟΤΑ και ΟΚΑ.

Σημειώνεται ότι στα έσοδα του Ιανουαρίου εφέτος καταγράφηκαν τα ποσά από τις απαιτούμενες συναλλαγές για την ολοκλήρωση της Σύμβασης Παραχώρησης Υπηρεσιών για τη χρηματοδότηση, λειτουργία, συντήρηση και εκμετάλλευση του αυτοκινητοδρόμου της Εγνατίας Οδού και των τριών κάθετων οδικών αξόνων της για 35 χρόνια, η οποία κυρώθηκε με τον ν. 5260/2025 (Α’ 229).

Ειδικότερα:

-ποσό 306 εκατ. ευρώ που αφορά στον ΦΠΑ 24% επί του τιμήματος της συναλλαγής, αποδόθηκε από τον παραχωρησιούχο στο ελληνικό δημόσιο, καταγράφηκε στην κατηγορία «Φόροι» και συνοδεύτηκε με ισόποση επιστροφή φόρου.

-ακολούθως, το ίδιο ποσό των 306 εκατ. ευρώ, αποδόθηκε εκ νέου στο ελληνικό δημόσιο και καταγράφηκε στην κατηγορία «Πωλήσεις αγαθών και υπηρεσιών».

Την περίοδο Ιανουαρίου- Απριλίου 2026, το ύψος των καθαρών εσόδων του κρατικού προϋπολογισμού ανήλθε σε 25,165 δισ. ευρώ, παρουσιάζοντας αύξηση κατά 2,1 δισ. ευρώ έναντι του στόχου που έχει περιληφθεί για το αντίστοιχο διάστημα στην εισηγητική έκθεση του προϋπολογισμού 2026. Η υπερεκτέλεση αυτή οφείλεται κυρίως στην είσπραξη, την 23η Απριλίου, της έβδομης δόσης από το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας (ΤΑΑ) ύψους 884 εκατ. ευρώ, η οποία είχε προβλεφθεί ότι θα εισπραχθεί τον Ιούνιο 2026, καθώς και στα αυξημένα έσοδα ΠΔΕ κατά 461 εκατ. ευρώ.

Τα έσοδα από φόρους ανήλθαν σε 22,743 δισ. ευρώ και περιλαμβάνουν: (α) το ποσό των 306 εκατ. ευρώ, από τη Σύμβαση Παραχώρησης της Εγνατίας Οδού, όπως προαναφέρθηκε, και (β) το ποσό των 135 εκατ. ευρώ από τη 2η δόση του τιμήματος για την παραχώρηση άδειας λειτουργίας επιχείρησης καζίνο στο Ελληνικό που είχε προβλεφθεί να εισπραχθεί στο τέλος του 2025. Αν εξαιρεθούν τα ανωτέρω ποσά, τα φορολογικά έσοδα ανήλθαν σε 22,302 δισ. ευρώ, μειωμένα κατά 39 εκατ. ευρώ ή 0,2% έναντι του στόχου.

Οι επιστροφές εσόδων ανήλθαν σε 2,601 δισ. ευρώ, αυξημένες κατά 206 εκατ. ευρώ από τον στόχο (2,395 δισ. ευρώ), που έχει περιληφθεί στην εισηγητική έκθεση του προϋπολογισμού 2026, εξαιτίας της επιστροφής ΦΠΑ ύψους 306 εκατ. ευρώ από τη Σύμβαση Παραχώρησης της Εγνατίας Οδού, όπως προαναφέρθηκε.

Τα έσοδα του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων (ΠΔΕ) ανήλθαν σε 2,311 δισ. ευρώ, αυξημένα κατά 461 εκατ. ευρώ σε σχέση με τον στόχο (1,85 δισ. ευρώ), που έχει περιληφθεί στην εισηγητική έκθεση του προϋπολογισμού 2026.

Ειδικότερα τον Απρίλιο, το σύνολο των καθαρών εσόδων του κρατικού προϋπολογισμού ανήλθε στα 6,657 δισ. ευρώ, αυξημένο κατά 1,414 δισ. ευρώ έναντι του μηνιαίου στόχου, εξαιτίας κυρίως της είσπραξης τον Απρίλιο ποσού 884 εκατ. ευρώ από το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας, όπως προαναφέρθηκε, καθώς και των αυξημένων εσόδων ΠΔΕ κατά 260 εκατ. ευρώ.

Τα έσοδα από φόρους ανήλθαν σε 5,561 δισ. ευρώ, αυξημένα κατά 94 εκατ. ευρώ ή 1,7% έναντι του στόχου.

Οι επιστροφές εσόδων ανήλθαν σε 673 εκατ. ευρώ, αυξημένες κατά 21 εκατ. ευρώ από τον στόχο (652 εκατ. ευρώ).

Τα έσοδα του Προϋπολογισμού Δημοσίων Επενδύσεων (ΠΔΕ) ανήλθαν σε 380 εκατ. ευρώ, αυξημένα κατά 260 εκατ. ευρώ σε σχέση με τον στόχο (120 εκατ. ευρώ).

Οι δαπάνες του Κρατικού Προϋπολογισμού για την περίοδο Ιανουαρίου- Απριλίου 2026 ανήλθαν στα 23,287 δισ. ευρώ και παρουσιάζονται μειωμένες κατά 686 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου (23,974 δισ. ευρώ), που έχει περιληφθεί στην εισηγητική έκθεση του προϋπολογισμού 2026. Επίσης, είναι αυξημένες σε σχέση με την αντίστοιχη περίοδο του 2025 κατά 2,078 δισ. ευρώ.

Στο σκέλος του Τακτικού Προϋπολογισμού, οι πληρωμές εμφανίζονται μειωμένες κατά 93 εκατ. ευρώ σε σχέση με τον στόχο.

Αξιοσημείωτες μεταβιβάσεις είναι οι ακόλουθες:

Ι. Η επιχορήγηση στον Εθνικό Οργανισμό Παροχής Υπηρεσιών Υγείας ύψους 825 εκατ. ευρώ,

ΙΙ. Η επιχορήγηση στον Οργανισμό Προνοιακών Επιδομάτων Κοινωνικής Ασφάλισης ύψους 869 εκατ. ευρώ,

ΙΙΙ. Η επιχορήγηση ύψους 424 εκατ. ευρώ προς την Εθνική Κεντρική Αρχή Προμηθειών Υγείας (Ε.Κ.Α.Π.Υ.) για την προμήθεια φαρμακευτικών σκευασμάτων, προϊόντων και υπηρεσιών υγείας, για λογαριασμό των δημόσιων νοσοκομείων,

IV. Οι μεταβιβάσεις προς τα νοσοκομεία και την Πρωτοβάθμια Φροντίδα Υγείας ύψους 494 εκατ. ευρώ,

V. Οι επιχορηγήσεις προς τους συγκοινωνιακούς φορείς (ΟΑΣΑ, ΟΑΣΘ και ΟΣΕ) ύψους 141 εκατ. ευρώ,

VI. Η επιχορήγηση προς την Κοινωνία της Πληροφορίας ύψους 131 εκατ. ευρώ για την πληρωμή του FUEL PASS.

Οι πληρωμές στο σκέλος των επενδυτικών δαπανών ανήλθαν στα 2,938 δισ. ευρώ, μειωμένες κατά 593 εκατ. ευρώ σε σχέση με τον στόχο που έχει περιληφθεί στην εισηγητική έκθεση του προϋπολογισμού 2026. Ωστόσο, παρουσιάζονται αυξημένες σε σχέση με τις αντίστοιχες πληρωμές του 2025 κατά 327 εκατ. ευρώ.

Πηγή: ΑΠΕ-ΠΜΕ

Πρωτογενές πλεόνασμα 11 δισ. ευρώ εμφάνισε ο κρατικός προϋπολογισμός σε ταμειακή βάση την περίοδο Ιανουαρίου-Οκτωβρίου 2025 έναντι 8 δισ. ευρώ την αντίστοιχη περίοδο του 2024.

Την ίδια περίοδο πλεόνασμα 3,9 δισ. ευρώ (έναντι 7 δισ. ευρώ πέρυσι) εμφάνισε το ταμειακό αποτέλεσμα της Κεντρικής Διοίκησης.

Σύμφωνα με τα στοιχεία της Τραπέζης της Ελλάδος, κατά την περίοδο αυτή τα έσοδα του τακτικού προϋπολογισμού διαμορφώθηκαν σε 60,4 δισ. ευρώ ευρώ, από 55,7 δισ. ευρώ πέρυσι. Όσον αφορά τις δαπάνες του τακτικού προϋπολογισμού, αυτές διαμορφώθηκαν σε 51,5 δισ. ευρώ, από 48,4 δισ. ευρώ την περίοδο Ιανουαρίου-Οκτωβρίου 2024.

Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ

Η τιμή του πετρελαίου πέφτει σήμερα, μετά την πυραυλική επίθεση που εξαπέλυσε το Ιράν στην αμερικανική βάση Αλ Ουντέιντ, που βρίσκεται στο Κατάρ.

Γύρω στις 21.15 (ώρα Ελλάδας) η τιμή του αμερικανικού αργού WTI έπεσε στα 69,01 δολάρια το βαρέλι (-6,51%), επιστρέφοντας στο επίπεδο όπου βρισκόταν πριν ξεκινήσουν τα αεροπορικά πλήγματα του Ισραήλ στο Ιράν, στις 13 Ιουνίου.

Το Μπρεντ της Βόρειας Θάλασσας υποχώρησε κατά 6,41%, στα 72,07 δολάρια το βαρέλι, στο χαμηλότερο επίπεδο των τελευταίων δέκα ημερών.

«Πρόκειται για στρατιωτικό στόχο, που βρίσκεται μακριά από αστικά κέντρα και φαίνεται ότι οι πετρελαϊκές εγκαταστάσεις δεν απειλούνται» σχολίασε ο Τζον Κίλνταφ, της Again Capital.

Σύμφωνα με τον αναλυτή, η αγορά δεν θεωρεί ότι πρόκειται για κλιμάκωση της σύγκρουσης αλλά για «ένα μέτρο που πήραν οι Ιρανοί για να σώσουν τα προσχήματα».

Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή αξιολογεί θετικά την πρόοδο όσον αφορά την εφαρμογή του μεσοπρόθεσμου σχεδίου της Ελλάδας, στο πλαίσιο του εαρινού πακέτου Ευρωπαϊκού Εξαμήνου που δόθηκε σήμερα στη δημοσιότητα.

Συγκεκριμένα, η Επιτροπή αξιολόγησε την πρόοδο όσον αφορά την εφαρμογή των μεσοπρόθεσμων σχεδίων 18 κρατών μελών που υποβλήθηκαν το περασμένο φθινόπωρο.

Για 12 κράτη μέλη (Ελλάδα, Αυστρία, Βουλγαρία, Κροατία, Τσεχία, Δανία, Εσθονία, Φινλανδία, Λετονία, Λιθουανία, Σλοβενία, Σουηδία) η Επιτροπή αξιολογεί τα μεσοπρόθέσμα σχέδιά τους ως «συμμορφούμενα με τη συνιστώμενη μέγιστη αύξηση των καθαρών δαπανών, λαμβανομένης υπόψη της ευελιξίας στο πλαίσιο της εθνικής ρήτρας διαφυγής, κατά περίπτωση».

Αυστρία: Διαδικασία υπερβολικού ελλείμματος εισηγείται η Ευρωπαϊκή Επιτροπή

Η Πορτογαλία και η Ισπανία συμμορφώνονται σε γενικές γραμμές, με περιορισμένες αποκλίσεις από τις συνιστώμενες διαδρομές τους. Ωστόσο, για την Κύπρο, την Ιρλανδία, το Λουξεμβούργο και την Ολλανδία, η Επιτροπή θεωρεί ότι υπάρχει κίνδυνος απόκλισης από τους συνιστώμενους μέγιστους ρυθμούς ανάπτυξης που έχει ορίσει το Συμβούλιο.

Όσον αφορά τα κράτη μέλη που υπόκεινται σε διαδικασία υπερβολικού ελλείμματος (ΔΥΕ), η Επιτροπή θεωρεί ότι για τη Γαλλία, την Ιταλία, την Ουγγαρία, τη Μάλτα, την Πολωνία και τη Σλοβακία δεν χρειάζεται να ληφθούν περαιτέρω μέτρα στο πλαίσιο της ΔΥΕ για τις χώρες αυτές στο παρόν στάδιο.

Για το Βέλγιο, μετά την υποβολή του μεσοπρόθεσμου σχεδίου της, η Επιτροπή συνέστησε νέα διορθωτική πορεία, η οποία εκκρεμεί επί του παρόντος προς έγκριση από το Συμβούλιο. Αντίθετα, η αύξηση των καθαρών δαπανών της Ρουμανίας υπερβαίνει σημαντικά το ανώτατο όριο που έχει θέσει η διορθωτική της πορεία, ως εκ τούτου, η Επιτροπή διαπιστώνεται ότι η Ρουμανία δεν έχει λάβει αποτελεσματικά μέτρα. Για την Αυστρία, η Επιτροπή θεωρεί ότι η κίνηση διαδικασίας υπερβολικού ελλείμματος είναι δικαιολογημένη.

ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΑΝΙΣΟΡΡΟΠΙΩΝ

Σύμφωνα με την αξιολόγηση της Επιτροπής, η Ελλάδα, η Ουγγαρία, η Ιταλία, η Ολλανδία, η Σλοβακία και η Σουηδία εξακολουθούν να αντιμετωπίζουν μακροοικονομικές ανισορροπίες, καθώς οι ευπάθειές τους παραμένουν συνολικά σημαντικές.

Η Κύπρος κατατάσσεται στις χώρες που «δεν αντιμετωπίζουν ανισορροπίες», καθώς οι ευπάθειες που σχετίζονται με το εξωτερικό και το ιδιωτικό χρέος της υποχωρούν, εν μέρει λόγω της ισχυρής οικονομικής ανάπτυξης, ενώ το δημόσιο χρέος μειώνεται χάρη στα συνεχιζόμενα δημοσιονομικά πλεονάσματα.

Η Γερμανία επίσης κατατάσσεται ως χώρα που «δεν αντιμετωπίζει ανισορροπίες», καθώς οι ευπάθειες που σχετίζονται με το μεγάλο πλεόνασμα του ισοζυγίου τρεχουσών συναλλαγών έχουν μειωθεί με την πάροδο των ετών και πρόσφατα ανακοινώθηκε σημαντική πρόοδος πολιτικής.

Η Ρουμανία εξακολουθεί να αντιμετωπίζει υπερβολικές ανισορροπίες.

Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ

Συνάντηση με τον επίτροπο για το Κλίμα, το Μηδενικό Ισοζύγιο Εκπομπών και την Καθαρή Ανάπτυξη, Βόπκε Χούκστρα είχε το πρωί ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης στο Μέγαρο Μαξίμου. Στο πλαίσιο της συνάντησης εξετάστηκαν θέματα αρμοδιότητας του χαρτοφυλακίου του επιτρόπου, με έμφαση στις δεσμεύσεις της ΕΕ για το κλίμα παράλληλα με την οικονομική ανάπτυξη και τη στήριξη της ανταγωνιστικότητας της ευρωπαϊκής βιομηχανίας.

Ο πρωθυπουργός τόνισε ότι η Ελλάδα βρίσκεται σε καλή τροχιά υλοποίησης των στόχων της ΕΕ για τη μείωση των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου καθώς και ότι η χώρα μας διαθέτει ένα ισορροπημένο ενεργειακό μείγμα, με αυξημένη διείσδυση των ΑΠΕ, ενώ έκανε ιδιαίτερη αναφορά στη χρήση του φυσικού αερίου μεταβατικά.

Ο Κυριάκος Μητσοτάκης επισήμανε το ζήτημα των στρεβλώσεων της αγοράς ενέργειας, που οδηγεί σε μεγάλες αποκλίσεις στις τιμές του ηλεκτρικού ρεύματος μεταξύ των χωρών της ΕΕ. Υπογράμμισε ότι δεν νοούνται τέτοιες στρεβλώσεις σε μια ενιαία αγορά, επανέλαβε τη σημασία των διασυνδέσεων μεταξύ των κρατών μελών της Ένωσης και τόνισε την ανάγκη η πράσινη μετάβαση να συμβαδίζει με υψηλή ανταγωνιστικότητα της ευρωπαϊκής οικονομίας.

Συζητήθηκαν επίσης θέματα που άπτονται του ευρωπαϊκού φορολογικού πλαισίου και η σημασία αυτού σε ό,τι αφορά την οικονομική ανάπτυξη, την στρατηγική αυτονομία και της εσωτερική σύγκλιση της ΕΕ.

Κατά την έναρξη της συνάντησής τους, ο πρωθυπουργός και ο επίτροπος είχαν τον ακόλουθο διάλογο:

«Κυριάκος Μητσοτάκης: Έχετε ένα πολύ ευρύ χαρτοφυλάκιο και υπάρχουν πολλά θέματα προς συζήτηση. Αντιλαμβάνομαι ότι είχατε ήδη παραγωγικές συναντήσεις με τους αρμόδιους υπουργούς, αλλά είναι πάντα χαρά μου να σας βλέπω. Σκεφτόμουν ότι ημέρες σαν κι αυτή, όταν έχει ηλιοφάνεια, έχει φυσιολογικό άνεμο και η κατανάλωση ενέργειας δεν έχει φτάσει στα υψηλά του καλοκαιριού, παράγουμε ένα σημαντικό μέρος της ενέργειάς μας, καλύπτουμε ένα σημαντικό μέρος των ενεργειακών μας αναγκών από ανανεώσιμες πηγές. Όπως γνωρίζετε, βρισκόμαστε στην πρώτη γραμμή της πράσινης μετάβασης.

Ασφαλώς, μας ενδιαφέρει εξίσου να διασφαλίσουμε ότι η πράσινη μετάβαση θα γίνει με τρόπο που δεν θα υπονομεύει την ανταγωνιστικότητα της ευρωπαϊκής και της ελληνικής οικονομίας, ιδίως της βιομηχανικής βάσης. Θα έχουμε λοιπόν πολλά να συζητήσουμε, πάντα με το βλέμμα στραμμένο στο μέλλον. Είναι πάντα καλό ότι όταν συναντάμε εκπροσώπους των ευρωπαϊκών θεσμών δεν μιλάμε πια για το παρελθόν, αλλά για το μέλλον, γιατί στις συζητήσεις που γίνονταν στο παρελθόν κυριαρχούσαν άλλα θέματα που είναι μάλλον επώδυνα. Τώρα, όμως, η ατζέντα μας έχει μια πολύ προορατική και θετική προσέγγιση.

Θέλουμε να συμβάλουμε και με την ευρύτερη έννοια στην ευρωπαϊκή συζήτηση. Πρόκειται για πολύ σύνθετα ζητήματα, αυτά με τα οποία ασχολείστε. Είμαστε εδώ για να υποστηρίξουμε την ατζέντα.

Βόπκε Χούκστρα: Κύριε Πρωθυπουργέ, σας ευχαριστώ πολύ για τη φιλοξενία, αλλά και για την εξαιρετική δουλειά που κάνετε στην κυβέρνηση. Μπορώ πραγματικά να επαινέσω αυτό που έχει πετύχει η κυβέρνηση και η χώρα στο πεδίο της οικονομίας, πραγματικά πολύ εντυπωσιακό, αλλά και όσον αφορά τη σύνδεσή της με την καθαρή ανάπτυξη και το κλίμα. Είχαμε ήδη κάποιες πραγματικά εξαιρετικές συναντήσεις.

Θεωρώ, όμως, ότι αυτό που βρίσκεται ή θα έπρεπε να βρίσκεται στο επίκεντρο της ευρωπαϊκής πολιτικής, η σύνδεση της ανταγωνιστικότητας με το κλίμα και την ενεργειακή ανεξαρτησία, είναι αυτό που βλέπω εδώ να συμβαίνει στην πράξη. Πιστεύω ότι αυτό αποτελεί παράδειγμα για όλους μας και πραγματικά θα πρέπει να εμπνεύσει όλους μας στην Ευρώπη ως προς τον τρόπο με τον οποίο θα προχωρήσουμε προς τα εμπρός. Σας ευχαριστώ λοιπόν πολύ για την υποδοχή, αλλά και για την πραγματικά εντυπωσιακή δουλειά που κάνετε. Σας ευχαριστώ».

Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ

Μέτρα υπέρ των συνταξιούχων και των ενοικιαστών ανακοίνωσε ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης μετά τη δημοσίευση των στοιχείων για τις δημοσιονομικές επιδόσεις της Ελλάδας από την ΕΛΣΤΑΤ και τη Eurostat.

Όπως προκύπτει από τα στοιχεία που ανακοινώθηκαν το 2024 έκλεισε για την Ελλάδα με πλεόνασμα-ρεκόρ ύψους 11,4 δισ. ευρώ (4,8% του ΑΕΠ).

Τα μέτρα που ανακοίνωσε ο πρωθυπουργός υπολογίζονται σε περίπου 1 δισ. ευρώ και θα έχουν ως στόχο να ενισχύσουν τους συνταξιούχους, αλλά και να αντιμετωπιστεί το κρίσιμο ζήτημα της στέγης για τους ενοικιαστές.

Οι συνταξιούχοι αποτελούν μια από τις πιο ευάλωτες κοινωνικές ομάδες, και η στήριξή τους είναι ζωτικής σημασίας. Από το συνολικό πακέτο μέτρων, 250 εκατομμύρια ευρώ θα διατεθούν για την υποστήριξή τους.

Η στέγαση αποτελεί ένα άλλο κρίσιμο ζήτημα που απαιτεί άμεση αντιμετώπιση. Η αύξηση των ενοικίων και η έλλειψη προσιτής στέγης έχουν δημιουργήσει σοβαρά προβλήματα για πολλούς πολίτες. Ένα σημαντικό ποσό από το πακέτο στήριξης θα κατευθυνθεί προς τη στήριξη των ενοικιαστών, με στόχο να μειωθεί η οικονομική πίεση που αντιμετωπίζουν. Μέτρα όπως η επιδότηση ενοικίου και η κατασκευή νέων κοινωνικών κατοικιών θα συμβάλουν στην αντιμετώπιση αυτής της κρίσης.

Ο Κυριάκος Μητσοτάκης ανακοίνωσε επίδομα 250 ευρώ καθαρά σε 1,5 εκατομμύριο συνταξιούχους και ΑμεΑ κάθε Νοέμβριο, και ένα ενοίκιο κάθε Νοέμβριο σε ενοικιαστές.

Ακολουθεί ολόκληρο το μήνυμα του πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη προς τους πολίτες για τις οικονομικές πρωτοβουλίες της κυβέρνησης:
Καταρχάς, θα ήθελα και πάλι, με αφορμή τις ημέρες του Πάσχα, να σας ευχηθώ Χριστός Ανέστη, χρόνια πολλά, υγεία και χαρές σε εσάς και στις οικογένειές σας.
Τα στοιχεία του Κρατικού Προϋπολογισμού για το 2024, που μόλις ανακοινώθηκαν από την Εurostat και την ΕΛΣΤΑΤ, καταγράφουν μία σημαντική υπεραπόδοση της εθνικής οικονομίας και ένα πλεόνασμα στα δημόσια ταμεία. Κάτι που σημαίνει ότι, με την προσπάθεια όλων, τα πήγαμε πολύ καλύτερα από όσο υπολογίζαμε.

Η δυναμική ανάπτυξη μαζί με την αντιμετώπιση της φοροδιαφυγής, αλλά και μια σειρά άλλων διαρθρωτικών μέτρων, έφεραν πρόσθετα έσοδα, πάνω και από τους στόχους που είχαμε θέσει. Κι έτσι, παρά τους αυστηρούς ευρωπαϊκούς δημοσιονομικούς κανόνες, ένα σοβαρό μέρος τους μπορεί, πλέον, να επιστρέψει στους πολίτες. Είχα πει, άλλωστε, ότι αυτός είναι και o στόχος αυτής της κυβέρνησης: η συλλογική πρόοδος να μετατρέπεται, σταδιακά, και σε ατομική προκοπή.

H τελευταία εξέλιξη δικαιώνει, ασφαλώς, μία πολιτική που συνδυάζει την ανόρθωση της χώρας με την κοινωνική φροντίδα, με θεμέλιο όμως, πάντα, τη δημοσιονομική σταθερότητα. Είναι η ίδια πολιτική που αναγνωρίζουν και όλοι οι διεθνείς οίκοι, αλλά κι εκείνη που κρατά ακλόνητη την εσωτερική μας σταθερότητα μέσα σε έναν ταραγμένο κόσμο. Ενώ, ταυτόχρονα, μπορεί να παράγει και χειροπιαστά αποτελέσματα, διαψεύδοντας τους δημαγωγούς του μηδενισμού και της μιζέριας. Αυτό συμβαίνει τα τελευταία χρόνια, αυτό επιβεβαιώνεται και τώρα. Τούτη τη φορά, μάλιστα, με πρωτοβουλίες που ενσωματώνουν μία μεγάλη δομική αλλαγή.

Γιατί αυτά που θα ανακοινώσω σήμερα θα ισχύσουν μέσα στο 2025, ακριβώς επειδή οφείλονται στην ετήσια θετική πορεία μας. Θα αποτελέσουν, όμως, ταυτόχρονα και μόνιμα μέτρα, όχι έκτακτες και στοχευμένες παρεμβάσεις όπως παλαιότερα. Διότι η πρόοδος στα δημόσια οικονομικά μεγέθη είναι δομικού χαρακτήρα.

Κι ακόμα, οι πρωτοβουλίες αυτές θα εφαρμόζονται κατά τρόπο ώστε να ενισχύουν ευρύτερα κοινωνικά στρώματα, κυρίως όμως θα λειτουργούν προσθετικά σε όλα όσα έχουν προηγηθεί: από τις διαδοχικές αναβαθμίσεις της βασικής αμοιβής και τις αυξήσεις σε μισθούς και συντάξεις, μέχρι τις βελτιώσεις στις αποδοχές των ενστόλων, των εργαζόμενων στο ΕΣΥ, αλλά και τις συνεχείς μειώσεις φόρων.
Με βάση λοιπόν τα παραπάνω, οι νέοι πόροι από τη θετική επίδοση της οικονομίας θα διατεθούν σε τρεις κατευθύνσεις:

Πρώτον, για να δοθεί απάντηση στο πρόβλημα της στέγης. Ξέρω πόσο δύσκολα τα βγάζουν πέρα οι συμπολίτες μας που είναι στο ενοίκιο και η ανακούφισή τους είναι για εμένα η πρώτη μου προτεραιότητα. Γι’ αυτό αποφασίσαμε κάθε χρόνο, και συγκεκριμένα τον μήνα Νοέμβριο, η πολιτεία να επιστρέφει στους ενοικιαστές ένα πλήρες ενοίκιο, ώστε να ελαφρυνθούν τα έξοδά τους. Ενώ, βέβαια, παράλληλα θα εξελίσσονται και όλα τα σχετικά προγράμματα, δηλαδή το «Σπίτι μου ΙΙ», η κοινωνική κατοικία και οι διαδοχικοί κύκλοι του «Ανακαινίζω».

Το δεύτερο μέτρο απευθύνεται σε περίπου 1,5 εκατομμύριο χαμηλοσυνταξιούχους, ανασφάλιστους υπερήλικες και άτομα με αναπηρία, κατηγορίες οι οποίες από φέτος θα στηρίζονται, σε μόνιμη βάση, με 250 ευρώ καθαρά, επιπλέον σε κάθε άλλο έσοδό τους. Και αυτό το ποσό θα καταβάλλεται κάθε χρόνο στα τέλη Νοεμβρίου.

Τέλος, η τρίτη κυβερνητική απόφαση αφορά την αύξηση κατά 500 εκατομμύρια ετησίως του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων, με στόχο εδώ να επιταχυνθούν τα δημόσια έργα, καθώς και κοινωνικού χαρακτήρα δράσεις σε ολόκληρη την επικράτεια, αλλά και, εν μέσω διεθνούς αστάθειας, να αυξηθούν οι επενδύσεις για να συνεχίσουν να δημιουργούνται νέες θέσεις εργασίας.

Το οικονομικό επιτελείο θα εξειδικεύσει σε λίγο τις νέες αποφάσεις. Αυτό στο οποίο προσωπικά θα επέμενα είναι η επιλογή της πολιτείας να μεταφέρει στους πολίτες τα κέρδη της συνολικής ανάταξης. Γιατί, όπως σας είπα, γνωρίζω πόσο πράγματι επιβαρύνονται εκείνοι που σήμερα νοικιάζουν σπίτι, αναλώνοντας εκεί ένα μεγάλο μέρος του εισοδήματός τους.

Γνωρίζω πόσο δύσκολο είναι ειδικά για τα νέα παιδιά να φύγουν από το σπίτι των γονιών τους και να αποκτήσουν τη δική τους στέγη.

Γνωρίζω ακόμη πόσο δοκιμάζονται οι συνταξιούχοι μας και άλλες ευάλωτες κοινωνικές ομάδες, ειδικά αυτοί που λαμβάνουν τις πιο χαμηλές συντάξεις. Αλλά και πόσο σημαντικό είναι οι επενδύσεις να μειώνουν διαρκώς την ανεργία, που αποτελεί τελικά και την πιο σκληρή κοινωνική αδικία.

Με εμπιστοσύνη στις δυνατότητες του τόπου και στις ικανότητες της κοινωνίας, είχα κάνει την εκτίμηση ότι οι δυσκολίες μπορούν να ξεπεραστούν και να γίνουν ευκαιρίες. Αυτό αποτυπώνουν και οι νέες πρωτοβουλίες μας, αποδεικνύοντας ότι όσο αναβαθμίζεται η οικονομία της πατρίδας τόσο θα αναβαθμίζεται και η οικονομική θέση του πολίτη, και, μάλιστα, στον αντίστοιχο χρόνο.

Γι’ αυτό και θα επαναλάβω ότι οι συγκεκριμένες μόνιμες παρεμβάσεις αφορούν το τρέχον έτος και όχι τον σχεδιασμό του 2026. Αυτός θα ανακοινωθεί κανονικά στην επόμενη Διεθνή Έκθεση Θεσσαλονίκης.

Πρόκειται, βέβαια, για πρωτοβουλίες ύψους 1 δισ., με άμεση αναφορά σε βασικά προβλήματα. Είναι, ωστόσο, και θέλω να το τονίσω αυτό, ζυγισμένες και κοστολογημένες, ώστε να τηρείται η αναγκαία δημοσιονομική ισορροπία και οι σχετικές προβλέψεις των ευρωπαϊκών δημοσιονομικών κανόνων. Για να τεκμηριώσουν έτσι ότι η κυβέρνηση νιώθει, φροντίζει και προσπαθεί συνέχεια για μια καλύτερη ζωή, επιδιώκοντας η επιτυχία των αριθμών να γίνεται και ευημερία των πολλών και η συλλογική πρόοδος της Ελλάδας να μεταφράζεται και σε ατομική πρόοδο των Ελλήνων. Μια δέσμευση στην οποία ήμασταν, είμαστε και θα είμαστε πιστοί.

Προτεραιότητές μας παραμένουν το συμφέρον της πατρίδας και η αναγέννηση της κοινωνίας. Όχι με ψεύτικα λόγια και ανέξοδα συνθήματα, αλλά με αληθινές πράξεις και ορατές λύσεις, αντιμετωπίζοντας με ρεαλισμό κάθε πρόσκαιρο εμπόδιο, αλλά και με ευθύνη την κάθε ανεύθυνη προπαγάνδα που ανοίγει κερκόπορτες σε νέες περιπέτειες. Βαδίζοντας, δηλαδή, στον δρόμο που χάραξε η κατεύθυνση «το είπαμε, το κάναμε» και έχοντας τη σιγουριά και την αυτοπεποίθηση που επιβάλλει η εποχή, γιατί έχουμε πολλά ακόμη να διεκδικήσουμε και πολλά ακόμη να κατακτήσουμε.

Συνεχίζουμε λοιπόν και να είστε βέβαιοι ότι, παρά τις δυσκολίες, τα καλύτερα έρχονται.

Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ

Ένα στα είκοσι ελληνικά νοικοκυριά έχει υποβάλει αίτηση για ένταξη στα προγράμματα εξοικονόμησης ενέργειας που “τρέχουν” αυτήν την περίοδο, το «Εξοικονομώ 2025» και το «Αλλάζω σύστημα Θέρμανσης και Θερμοσίφωνα».

Σύμφωνα με τα στοιχεία του υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας, στο μεν “Εξοικονομώ” οι αιτήσεις που έχουν υποβληθεί και βρίσκονται σε διάφορα στάδια της διαδικασίας ένταξης είναι μέχρι στιγμής 66.530, ενώ στο δεύτερο πρόγραμμα έχουν υποβληθεί 130.057 αιτήσεις (79.685 για θερμοσίφωνα και 50.372 για αντλίες θερμότητας). Το γενικό σύνολο είναι 196.587 αιτήσεις έναντι 4,3 εκατ. που είναι σύμφωνα με την απογραφή της ΕΛΣΤΑΤ το πλήθος των νοικοκυριών της χώρας. Ενδεικτικό του ενδιαφέροντος των πολιτών για μείωση της ενεργειακής δαπάνης αλλά και του προβλήματος που έχει δημιουργήσει η αύξηση των τιμών της ενέργειας τα τελευταία χρόνια.

Το «Εξοικονομώ 2025» άνοιξε στις 8 Ιανουαρίου και οι αιτήσεις υποβάλλονται μέσω του δικτυακού τόπου του προγράμματος (https://exoikonomo2025.gov.gr) έως τις 20.3.2025.

Το πρόγραμμα αφορά κτίρια που χρησιμοποιούνται ως κύρια κατοικία (μονοκατοικίες και μεμονωμένα διαμερίσματα) και επιδοτεί:

* αντικατάσταση κουφωμάτων,

* τοποθέτηση/αναβάθμιση θερμομόνωσης,

* αναβάθμιση συστήματος θέρμανσης/ψύξης,

* σύστημα ζεστού νερού χρήσης με χρήση Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας (ΑΠΕ),

* λοιπές παρεμβάσεις εξοικονόμησης ενέργειας, όπως είναι η εγκατάσταση έξυπνου συστήματος διαχείρισης (smarthome) και συστημάτων αποθήκευσης ενέργειας (μπαταρίες).

Αντίστοιχα το πρόγραμμα «Αλλάζω Σύστημα Θέρμανσης και Θερμοσίφωνα» άνοιξε στις 13 Ιανουαρίου και οι αιτήσεις υποβάλλονται επίσης έως τις 20 Μαρτίου στο https://allazosistimathermansis-thermosifona.gov.gr

Το πρόγραμμα απευθύνεται σε νοικοκυριά που επιθυμούν να τοποθετήσουν τον παραπάνω εξοπλισμό στην οικία τους (κύρια ή δευτερεύουσα κατοικία, ενοικιαζόμενη ή παραχωρούμενη) και επιχορηγεί:

* Την αγορά νέου ηλιακού θερμοσίφωνα σύγχρονης τεχνολογίας, σε ποσοστό 50% ή 60%. Το ακριβές ποσοστό διαμορφώνεται βάσει εισοδηματικών κριτηρίων.

* Την αγορά νέου συστήματος αντλίας θερμότητας, σε ποσοστό 50%.

* Την εκτέλεση αναγκαίων συμπληρωματικών εργασιών τοποθέτησης επιλέξιμου εξοπλισμού (π.χ. κόστος μεταφοράς, κόστος τοποθέτησης, αναλώσιμα και εξαρτήματα κ.λπ.), σε ποσοστό 50% ή 60% (αναλόγως των εισοδηματικών κριτηρίων και αν πρόκειται για θερμοσίφωνα ή αντλία θερμότητας).

Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ

Το 2024 η ελληνική οικονομία κατάφερε μέσα σε αντίξοες διεθνείς συνθήκες να σημειώσει ανάπτυξη, να λειτουργήσουν μέσα σε έναν χρόνο οι περισσότερες νέες επιχειρήσεις από κάθε άλλη χρονιά αλλά κυρίως να προχωρήσουν σημαντικές μεταρρυθμίσεις.

Και όλα αυτά μέσα σε ένα περιβάλλον οικονομικής και πολιτικής σταθερότητας, δύο έννοιες που μόνο αυτονόητες δεν είναι ακόμη και για χώρες με πολύ μεγαλύτερη οικονομία από την ελληνική.

Αυτό ανέφερε ο πρόεδρος του ΕΒΕΠ Βασίλης Κορκίδης στην ομιλία του στο πλαίσιο της επετειακής εκδήλωσης του επιμελητηρίου για το 2025.

Ωστόσο, πρόσθεσε, η χώρα μας κυρίως εξαιτίας της δεκαετούς οικονομικής κρίσης πρέπει να συνεχίζει να σημειώνει υψηλότερους ρυθμούς ανάπτυξης από τις περισσότερες ευρωπαϊκές χώρες προκειμένου να επιτευχθεί γρηγορότερα η πολυπόθητη οικονομική σύγκλιση.

Εξέφρασε εξάλλου την ευχή μέσα στη χρονιά να ξεπεραστούν οι σημαντικότερες προκλήσεις που είναι:

Η Διεθνής αστάθεια – Οι γεωπολιτικές αναταράξεις – Οι πόλεμοι στη γειτονιά μας,

Η Ακρίβεια – παγιωμένες τιμές – Κόστος ενέργειας και Στέγασης,

Η Καθημερινότητα – αύξηση εισοδημάτων και διαθέσιμου εισοδήματος,

Το επόμενο βήμα Τραπεζών/Κυβέρνησης – Περίμετρος Δανεισμού – Χρεώσεις τραπεζών,

Οι Επενδύσεις – Μεταρρυθμίσεις – Εξωστρέφεια – ΕΣΣΕ 2025: Ενίσχυση ρόλου σε διεθνές και περιφερειακό επίπεδο – Ανάδειξη εμπορικής θέσης σε διμερές επίπεδο – Ενίσχυση των δομών εξωστρέφειας,

Η Μείωση της Φορολογίας με αύξηση φορολογικών εσόδων και στόχο τα 70 δις Euro ‘Αμεσων και Έμμεσων φόρων,

Οι προκλήσεις της Επιχειρηματικότητας στην εποχή της τεχνητής νοημοσύνης με διασφάλιση της «ψηφιακής δικαιοσύνης» και αποφυγή ψηφιοποίησης της γραφειοκρατίας.

Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ

Η αμερικανική κεντρική τράπεζα (Fed) αποφάσισε ομόφωνα σήμερα μείωση επιτοκίων κατά 25 μονάδες βάσης, στο εύρος του 4,50% έως 4,75%, την επομένη της επανεκλογής του Ντόναλντ Τραμπ στον Λευκό Οίκο.

Πρόκειται για τη δεύτερη διαδοχική μείωση επιτοκίων της Fed, ύστερα από εκείνη του Σεπτεμβρίου κατά 50 μονάδες βάσης.

Η επιτροπή νομισματικής πολιτικής της Fed υπογραμμίζει σε δελτίο Τύπου ότι «οι συνθήκες στην αγορά εργασίας έχουν χαλαρώσει» και ότι ο πληθωρισμός εξακολουθεί να κινείται προς τον στόχο του 2%.

Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ