Δυσκολότερη μπορεί να αποδειχθεί η παρούσα κρίση που έχει προκαλέσει ο πόλεμος στη Μ.Ανατολή από εκείνη της περιόδου 2021-22 όπου είχαμε και πάλι έξαρση του πληθωρισμού, σύμφωνα με το διοικητή της Τράπεζας της Ελλάδος Γιάννη Στουρνάρα.

Όπως ανέφερε μιλώντας στο Economist Romania Government Roundtable «η διαχείριση του τρέχοντος επεισοδίου (έξαρσης του πληθωρισμού) μπορεί να αποδειχθεί από ορισμένες απόψεις δυσκολότερη, σε σύγκριση με εκείνη του επεισοδίου του 2021-22»

Η εκτίμηση αυτή όπως εξήγησε ο ίδιος, εδράζεται πρώτον, στο ότι το το επεισόδιο πληθωρισμού την περίοδο 2021-2022, οι οικονομικές μονάδες δεν είχαν πρόσφατη μνήμη υψηλού πληθωρισμού. Οι προσδοκίες τους βασίζονταν σε δεκαετίες πολύ χαμηλού – ακόμη και αρνητικού – πληθωρισμού. Έτσι, δεν είχαν κανέναν λόγο να αναμένουν ότι ο πληθωρισμός θα αυξανόταν σε επίπεδο άνω του 10% – όπως τελικά συνέβη. Αυτή τη φορά όμως, η μνήμη του διψήφιου πληθωρισμού είναι νωπή και έτσι οι παραγωγοί και οι μισθωτοί είναι απίθανο να αντιδράσουν τόσο αργά όπως τότε. Έχουν πλέον εξοικειωθεί πολύ περισσότερο με τον υψηλότερο πληθωρισμό.

Δεύτερον, κατά την περίοδο 2021-2022 η νομισματική πολιτική θεωρήθηκε το βασικό σημείο πρόσδεσης των μεσοπρόθεσμων προσδοκιών για τον πληθωρισμό, κάτι στο οποίο συνέβαλε η υψηλή αξιοπιστία των κεντρικών τραπεζών.

Τώρα όμως που ο πόλεμος στο Ιράν ήρθε σχεδόν αμέσως μετά τη μεταπανδημική πληθωριστική διαταραχή, την εισβολή στην Ουκρανία και τους κραδασμούς που προκάλεσαν οι επιθέσεις του Ιουνίου 2025 κατά του Ιράν, οι οικονομικές μονάδες – συνέχισε ο ίδιος – μπορεί να μην είναι τόσο πρόθυμες να θεωρήσουν τις κεντρικές τράπεζες ως τον κυρίαρχο του παιχνιδιού. Οι πολίτες μπορεί να αρχίσουν να πιστεύουν ολοένα και περισσότερο ότι ο πληθωρισμός καθορίζεται, τουλάχιστον εν μέρει, από επαναλαμβανόμενες παγκόσμιες διαταραχές από την πλευρά της προσφοράς στην παγκόσμια οικονομία, και ότι οι κεντρικές τράπεζες δεν είναι σε θέση να προφυλάξουν την οικονομία πλήρως.

Όπως υπογράμμισε ο διοικητής της ΤτΕ, «εάν εμφανιστούν ενδείξεις εδραίωσης των δευτερογενών επιδράσεων ή μεταβολής των πληθωριστικών προσδοκιών, η ΕΚΤ θα πρέπει να αντιδράσει γρήγορα για να διασφαλίσει ότι οι πληθωριστικές πιέσεις δεν θα παγιωθούν στις προσδοκίες».

Παρά τις δυσκολίες αυτές, ο κ Στουρνάρας εμφανίστηκε συγκρατημένα αισιόδοξος για την αντιμετώπιση του προβλήματος που έχει προκύψει, καθώς όπως είπε, σε σύγκριση με το επεισόδιο του 2021-2022: ξεκινάμε από ισχυρότερη αρχική θέση. Το διοικητικό συμβούλιο της ΕΚΤ είναι όπως είπε είναι καλύτερα εξοπλισμένο αυτή τη φορά. «Τα τελευταία τέσσερα χρόνια βελτιώσαμε τα αναλυτικά μας εργαλεία, επαναξιολογήσαμε τη στρατηγική μας και εστιάσαμε περισσότερο στους κινδύνους που περιβάλλουν τις προοπτικές, μεταξύ άλλων χρησιμοποιώντας σενάρια και αναλύσεις ευαισθησίας. Έτσι διασφαλίζεται ότι έχουμε καλή πληροφόρηση όταν αξιολογούμε την κατάσταση και ότι κατανοούμε καλύτερα τη δυναμική της μετάδοσης σε έμμεσες και δευτερογενείς επιδράσεις.» ανέφερε χαρακτηριστικά.

Επιπροσθέτως ο πληθωρισμός στη ζώνη του ευρώ κυμαίνεται γύρω από τον στόχο του 2% εδώ και σχεδόν ένα έτος, και μάλιστα υπολείπεται ελαφρώς του συμμετρικού στόχου μας τους δύο πρώτους μήνες του 2026. Αυτό παρέχει κάποιο περιθώριο για μια μελλοντική αυστηροποίηση των επιτοκίων.

Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ

Συμβατοί με τον σχεδιασμό της δημοσιονομικής πολιτικής της χώρας για τα επόμενα έτη είναι οι στόχοι καθαρών πρωτογενών δαπανών που εστάλησαν από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή στην Ελλάδα, με βάση το νέο δημοσιονομικό πλαίσιο.

Αυτό ανέφεραν παράγοντες του υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, σύμφωνα με τους οποίους οι στόχοι καθαρών πρωτογενών δαπανών προβλέπουν μέγιστη επιτρεπόμενη ετήσια αύξηση καθαρών πρωτογενών δαπανών στην περιοχή του 3% (κατά μέσο όρο) ετησίως για την περίοδο 2025- 2028 (υπενθυμίζεται ότι ο αντίστοιχος στόχος για το 2024 ήταν 2,6%). Οι στόχοι επίτευξης καθαρών πρωτογενών δαπανών θα οριστικοποιηθούν μετά από τεχνικό διάλογο με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή και θα ενσωματωθούν στο Μεσοπρόθεσμο Δημοσιονομικό- Διαρθρωτικό Πρόγραμμα που θα κατατεθεί το φθινόπωρο από την Ελλάδα στην Επιτροπή.

Συνολικά, επισημαίνουν οι ίδιοι παράγοντες, οι παραπάνω στόχοι είναι συμβατοί με τον σχεδιασμό της δημοσιονομικής πολιτικής για τα επόμενα έτη και αντανακλούν την σημαντική πρόοδο που έχει επιτύχει η Ελλάδα στο σύνολο των μεταβλητών εκείνων που καθορίζουν την βιωσιμότητα του ελληνικού δημοσίου χρέους: Είναι χαρακτηριστικό πως το διάστημα που ακολούθησε το ξέσπασμα της πανδημίας (δηλαδή την τριετία 2021- 2023) ο λόγος χρέους ως προς ΑΕΠ στην Ελλάδα παρουσίασε μείωση που αποτελεί ρεκόρ στην ιστορία της ευρωζώνης. Ταυτόχρονα, η Ελλάδα έχει επιστρέψει σε υγιές πρωτογενές πλεόνασμα, έχει ανακτήσει την επενδυτική βαθμίδα- μειώνοντας έτσι σημαντικά το κόστος δημοσίου δανεισμού- και παρουσιάζει ρυθμό ανάπτυξης σημαντικά υψηλότερο του ευρωπαϊκού μέσου όρου. Οι θετικές αυτές επιδόσεις, προσθέτουν, είναι το αποτέλεσμα μιας κατά γενική ομολογία επιτυχημένης οικονομικής πολιτικής, η οποία επιτρέπει την συνέχεια στην άσκηση πολιτικών φιλικών προς την ανάπτυξη και την κοινωνική συνοχή.

Σύμφωνα με τους αξιωματούχους του ΥΠΕΘΟ, στο πλαίσιο αυτό κινείται και η απόφαση της κυβέρνησης για επιπλέον μέτρα ενίσχυσης των εισοδημάτων των πολιτών και περαιτέρω μείωσης βαρών για το 2025, ύψους 880 εκατ. ευρώ, όπως αυτά προβλέφθηκαν στο Πρόγραμμα Σταθερότητας του Απριλίου, και συγκεκριμένα:

-Τη μείωση των ασφαλιστικών εισφορών κατά 0,5%, κόστους 225 εκατ. ευρώ.

-Τη μείωση, ουσιαστικά κατάργηση, του τέλους επιτηδεύματος για τους επαγγελματίες, κόστους 120 εκατ. ευρώ.

-Τη μόνιμη επιστροφή του Ειδικού Φόρου Κατανάλωσης στους αγρότες, κόστους 100 εκατ. ευρώ.

-Την αύξηση του φοιτητικού στεγαστικού επιδόματος (15 εκατ. ευρώ).

-Την αύξηση των συντάξεων, η οποία, με βάση τον γνωστό μαθηματικό τύπο, εκτιμάται ότι θα διαμορφωθεί περίπου στα 400 εκατ. ευρώ.

-Την αναστολή του ΦΠΑ στις οικοδομές, κόστους 20 εκατ. ευρώ

Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ

Αυξημένες επιχορηγήσεις και φορολογικά κίνητρα θα υπάρξουν για συγχωνεύσεις- καινοτομία, ενώ σύντομα θα δημοσιοποιηθεί το νομοσχέδιο για εταιρικούς μετασχηματισμούς.

Αυτό ανακοίνωσε ο υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Κωστής Χατζηδάκης, κατά την ομιλία του στο συνέδριο για τις εξαγορές και τις συγχωνεύσεις (Mergers & Acquisitions Summit) που διοργανώνει το Money Review, λέγοντας ότι η κυβέρνηση προωθεί ένα σύγχρονο, απλό και διαφανές πλαίσιο για τους εταιρικούς μετασχηματισμούς, φορολογικά κίνητρα και αυξημένες επιχορηγήσεις από το ΕΣΠΑ και την Αναπτυξιακή Τράπεζα για συγχωνεύσεις και επενδύσεις σε έρευνα και καινοτομία.

Ο κ. Χατζηδάκης ανέφερε ότι οι εξαγορές και οι συγχωνεύσεις αποτελούν βασικό εργαλείο για τη μετεξέλιξη της οικονομίας, καθώς οδηγούν στη δημιουργία μεγαλύτερων και πιο δυναμικών επιχειρήσεων που μπορούν να είναι ανταγωνιστικές σε διεθνές επίπεδο και προσφέρουν παράλληλα περισσότερες και πιο ποιοτικές θέσεις εργασίας. Επιπλέον, συνδέονται με την προσέλκυση επενδύσεων που συνεπάγεται εισροή κεφαλαίων στη χώρα, αλλά και συχνά εισροή τεχνογνωσίας από το εξωτερικό.

Σε αυτό το πλαίσιο, είπε, εκτός από την αξιόπιστη οικονομική πολιτική, με έμφαση στις μεταρρυθμίσεις και την καλλιέργεια ενός κλίματος φιλικού προς τις επενδύσεις, η κυβέρνηση προχωρά σε συγκεκριμένες παρεμβάσεις για την ενθάρρυνση των συγχωνεύσεων οι οποίες περιλαμβάνουν τα εξής:

-Νομοσχέδιο για τους εταιρικούς μετασχηματισμούς που θα κατατεθεί σύντομα προς ψήφιση. «Σήμερα υπάρχει ένα διάσπαρτο και αποσπασματικό πλαίσιο που ξεκινάει από το 1972 και απλώνεται σε νόμους διαφορετικών δεκαετιών. Και αυτό, όπως είναι λογικό, δεν συμβάλει σε ένα περιβάλλον φιλικό προς τις επενδύσεις. Στόχος μας είναι να διαμορφώσουμε ένα ξεκάθαρο ρυθμιστικό πλαίσιο, το οποίο θα αποτελεί το κεντρικό σημείο αναφοράς για επιχειρήσεις και επενδυτές που θέλουν να προχωρήσουν σε συγχωνεύσεις», τόνισε ο κ. Χατζηδάκης.

Το νομοσχέδιο αυτό θα περιλαμβάνει, μεταξύ άλλων, φορολογικά κίνητρα για συγχωνεύσεις- εκτός από τα κίνητρα που θεσπίστηκαν πριν από 3 χρόνια από την κυβέρνηση- αλλά και για επενδύσεις σε έρευνα και ανάπτυξη, καθώς, όπως σημείωσε ο υπουργός, η καινοτομία και η μεγέθυνση είναι έννοιες σε μεγάλο βαθμό αλληλένδετες.

-Πρόσθετα χρηματοδοτικά κίνητρα για συγχωνεύσεις και καινοτομία από το ΕΣΠΑ και την Αναπτυξιακή Τράπεζα, που θα εφαρμοστούν έως το φθινόπωρο. Προβλέπεται συγκεκριμένα περαιτέρω επιχορήγηση για επενδύσεις από επιχειρήσεις που αποτελούν προϊόν συγχώνευσης, ώστε να έχουν οι εταιρίες αυτές επιπλέον μέσα για μεγέθυνση και καινοτομία.

«Οι βιώσιμοι ρυθμοί οικονομικής ανάπτυξης προϋποθέτουν μια πιο ανταγωνιστική οικονομία. Και αυτή, με τη σειρά της, προϋποθέτει μεγαλύτερες, πιο εξωστρεφείς επιχειρήσεις. Με κίνητρα και χωρίς εξαναγκασμούς γιατί δεν είμαστε σοβιετική χώρα, αλλά δεν υπάρχει οικονομολόγος ανεξαρτήτως πολιτικής κατεύθυνσης που να μην προτείνει να κινηθούμε προς αυτή την κατεύθυνση», κατέληξε ο υπουργός.

Συνολικά 82.586.132 ευρώ θα καταβληθούν σε 60.418 δικαιούχους, από τις 10 έως τις 14 Ιουνίου 2024, στο πλαίσιο των προγραμματισμένων καταβολών του e-ΕΦΚΑ και της Δημόσιας Υπηρεσίας Απασχόλησης (ΔΥΠΑ).
Ειδικότερα, όπως αναφέρει το υπουργείο Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης σε ανακοίνωσή του:
1. Από τον e-ΕΦΚΑ, από τις 10 έως τις 14 Ιουνίου, θα καταβληθούν 27.800.000 ευρώ σε 1.100 δικαιούχους σε συνέχεια έκδοσης αποφάσεων για εφάπαξ.

– Στις 14 Ιουνίου, θα καταβληθούν 186.132 ευρώ σε 148 δικαιούχους για την πληρωμή επιδομάτων μητρότητας, κυοφορίας, ασθενείας, ατυχήματος και για έξοδα κηδείας.

2. Από τη ΔΥΠΑ θα καταβληθούν:

– 19 εκατ. ευρώ σε 32.000 δικαιούχους για επιδόματα ανεργίας και λοιπά επιδόματα.

– 22 εκατ. ευρώ σε 21.000 δικαιούχους στο πλαίσιο επιδοτούμενων προγραμμάτων απασχόλησης.

– 10 εκατ. ευρώ σε 120 δικαιούχους του προγράμματος «Σπίτι μου».

– 100.000 ευρώ σε 50 δικαιούχους του προγράμματος «Ανακαινίζω-Νοικιάζω».

– 2 εκατ. ευρώ σε 4.000 δικαιούχους για προγράμματα κοινωφελούς χαρακτήρα.

– 1,5 εκατ. ευρώ σε 2.000 μητέρες για επιδοτούμενη άδεια μητρότητας.

Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ