Η συνάντηση επιβεβαίωσε τους ισχυρούς και ιστορικούς δεσμούς Ελλάδας – Ιαπωνίας στον τομέα της ναυτιλίας, με τον υπουργό να υπογραμμίζει την εξαιρετική συνεργασία μεταξύ ναυτιλιακών εταιρειών των δύο χωρών και την πρωτοκαθεδρία των ιαπωνικών ναυπηγείων στις επιλογές της ελληνόκτητης ναυτιλίας.

Συζητήθηκαν οι εξελίξεις στην παγκόσμια ναυτιλία και η στενή συνεργασία στο πλαίσιο του ΙΜΟ, ενώ στο επίκεντρο βρέθηκαν οι προοπτικές «πράσινου» εκσυγχρονισμού της ελληνικής ακτοπλοΐας με τη στήριξη πρόσθετων πόρων από την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων. Παράλληλα, παρουσιάστηκε το νέο νομοσχέδιο για τη ναυτική εκπαίδευση, που στοχεύει στην προσέλκυση νέων στο ναυτικό επάγγελμα μέσω κινήτρων και αναβάθμισης των εκπαιδευτικών δομών.

Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ

Ο Επίτροπος αναφέρθηκε στην ομιλία του στις σύγχρονες τάσεις της ναυτιλίας παγκοσμίως, αλλά και στην ασφάλεια της εφοδιαστικής αλυσίδας, της ενεργειακής μετάβασης και της μετακίνησης πολιτών. Ανέδειξε μάλιστα τις προοπτικές ειδικά στα ζητήματα του θαλάσσιου εμπορίου, αλλά και την οικονομική διάσταση του τομέα της ναυτιλίας, αναφερόμενος στο μέλλον του κλάδου σε ένα συνεχώς μεταβαλλόμενο παγκόσμιο τοπίο. «Στην Ελλάδα η ναυτιλία δεν είναι απλώς μια βιομηχανία, αλλά μέρος της ψυχής μας», δήλωσε χαρακτηριστικά ο κ. Τζιτζικώστας, στην έναρξη της ομιλίας του.

«Οι ανησυχίες για την ασφάλεια, οι γεωπολιτικές αλλαγές, ο παγκόσμιος ανταγωνισμός, οι περιβαλλοντικές πιέσεις, μετασχηματίζουν ήδη την παγκόσμια ναυτιλία. Και η επιλογή που έχουμε μπροστά μας είναι απλή: Ή θα αφήσουμε τις αλλαγές και τις προκλήσεις να καθορίσουν το μέλλον μας ή θα αναλάβουμε την πρωτοβουλία να το καθορίσουμε μόνοι μας. Μπορούμε να διαμορφώσουμε το μέλλον με τους δικούς μας όρους. Γιατί έχουμε μακροπρόθεσμο όραμα, συνεργασία και αποφασιστικότητα για δράση. Και αυτή η Σύνοδος είναι μια εξαιρετική ευκαιρία για να ξεκινήσουμε αυτή τη διαδικασία μαζί. Ο ναυτιλιακός τομέας χρειάζεται μακρόπνοες και διορατικές στρατηγικές. Ο τομέας των θαλάσσιων μεταφορών μπορεί επίσης να διαδραματίσει ζωτικό ρόλο για την ασφάλεια της Ευρώπης. Δεν ζητάμε από τη ναυτιλιακή βιομηχανία να επωμιστεί μόνη της αυτό το βάρος. Στρατηγικές αυτού του μεγέθους πρέπει να οικοδομηθούν και να υλοποιηθούν με τους όλους τους εμπλεκόμενους να συμμετέχουν», επισήμανε ο κ. Τζιτζικώστας.

Ο Επίτροπος τόνισε πως είναι ευθύνη όλων να προστατευθεί ο θαλάσσιος τομέας, εξηγώντας ότι αυτό θα γίνει με υπεράσπιση της ελευθερίας της ναυσιπλοΐας, προστασία των θαλάσσιων οδών, ενίσχυση της ανθεκτικότητας των υποδομών και διαφοροποίηση των εμπορικών οδών.

Αναφερόμενος στο ζήτημα των δασμών, ο κ. Τζιτζικώστας τόνισε πως «η ΕΕ θα αναζητά πάντα λύσεις μέσα από τη διαπραγμάτευση, διασφαλίζοντας παράλληλα τα οικονομικά μας συμφέροντα και προστατεύοντας τους εργαζόμενους, τις επιχειρήσεις και τους Ευρωπαίους πολίτες».

Υπογράμμισε δε πως η διασφάλιση των αλυσίδων εφοδιασμού απαιτεί αυστηρότερη διαχείριση κινδύνων, ισχυρότερη ασφάλεια στον κυβερνοχώρο και ισχυρό σχεδιασμό σεναρίων κρίσεων, τόσο στα πλοία όσο και στους λιμένες. Όπως επίσης εξυπνότερο διεθνή συντονισμό και λιγότερο κατακερματισμό αρμοδιοτήτων, ώστε οι ευρωπαϊκές θαλάσσιες μεταφορές να παραμείνουν ανταγωνιστικές. Θα απαιτηθούν, σημείωσε, επενδύσεις σε πράσινες και ψηφιακές τεχνολογίες, ώστε η ναυτιλία να συμβάλλει σημαντικά στη δράση για το κλίμα, την οικονομική ανάπτυξη και την παγκόσμια σταθερότητα. «Ο κλάδος διαθέτει την τεχνογνωσία, τα καινοτόμα logistics και τις ψηφιακές πρακτικές, για να ηγηθεί αυτού του μετασχηματισμού. Βλέπουμε ήδη την ‘έξυπνη ναυτιλία’ σε δράση και είμαστε ακόμα μόνο στην αρχή», ανέφερε.

Ο Επίτροπος αναφέρθηκε στις πρωτοβουλίες της ΕΕ για τη ναυτιλία, με κυριότερες τη νέα βιομηχανική ναυτιλιακή στρατηγική, τη στρατηγική για τους λιμένες και το επενδυτικό σχέδιο για βιώσιμες μεταφορές, που θα ενισχύσουν τον τομέα. «Οι πρωτοβουλίες αυτές που ετοιμάζουμε θα ενισχύσουν την ανταγωνιστικότητα και την ανθεκτικότητα, τη στήριξη της παραγωγής καθαρών καυσίμων και μπορούν να καταστήσουν τα λιμάνια μας κόμβους καθαρής ενέργειας για το μέλλον. Αυτός είναι ο τρόπος με τον οποίο μετατρέπουμε την ατζέντα βιωσιμότητας σε ανταγωνιστική επιχειρηματική στρατηγική», υπογράμμισε.

Ειδική αναφορά έκανε ο κ. Τζιτζικώστας στους εργαζόμενους στον ναυτιλιακό τομέα, προκρίνοντας την ανάγκη για εκπαίδευση και βελτίωση των δεξιοτήτων, που αποτελούν άλλωστε και πυλώνα της νέας ευρωπαϊκής στρατηγικής για τη ναυτιλία.

Ο Επίτροπος ολοκλήρωσε την ομιλία του με το θέμα της ασφάλειας, τονίζοντας ότι «η ευρωπαϊκή ναυτιλία πρέπει να είναι ανθεκτική στις επιθέσεις οποιασδήποτε μορφής. Τα λιμάνια είναι ζωτικοί κόμβοι υποδομών, διαδραματίζουν καίριο ρόλο στη διευκόλυνση της στρατιωτικής κινητικότητας και τα αναβαθμίζουμε έχοντας υπόψη αυτόν τον στόχο. Ήδη η ΕΕ έχει αναλάβει σχετική πρωτοβουλία. Οι πρωτοβουλίες, τα σχέδια και οι στρατηγικές είναι σημαντικές, αλλά τώρα είναι η ώρα να μετατρέψουμε το όραμα σε δράση. Ούτε η ΕΕ, ούτε τα κράτη μέλη, ούτε η βιομηχανία μπορούν μόνοι τους να αντιμετωπίσουν αυτές τις τεράστιες και απαιτητικές προκλήσεις. Χρειαζόμαστε συντονισμένες δράσεις, στρατηγικές επενδύσεις και, πάνω απ’ όλα, ισχυρή συνεργασία. Ας συνεργαστούμε, όχι μόνο για το μέλλον της ναυτιλίας και της λιμενικής μας βιομηχανίας, αλλά για το μέλλον της ευρωπαϊκής ασφάλειας, του παγκόσμιου εμπορίου και της ευημερίας των πολιτών μας. Για την ΕΕ, και για μένα προσωπικά, η ναυτιλία είναι στρατηγικός εταίρος κι όχι απλώς ένας τομέας ενδιαφέροντος».

Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ

Ο κ. Στυλιανίδης χαρακτήρισε τον τομέα της ναυτιλίας ως κύριο πυλώνα της “γαλάζιας οικονομίας”. Συμπλήρωσε δε ότι μεγάλες δυνατότητες στην ανάπτυξη της “γαλάζιας οικονομίας” προσφέρουν και νέοι τομείς όπως είναι η θαλάσσια βιοτεχνολογία, οι ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, οι υδατοκαλλιέργειες, αλλά και νέες μορφές παράκτιου και θαλάσσιου τουρισμού.

Όπως τόνισε, «η “γαλάζια οικονομία” θα συμβάλλει στην ανάπτυξη της ανταγωνιστικότητας της ευρωπαϊκής ναυτιλίας και της ελληνογαλλικής συνεργασίας σε οικονομικό και τεχνικό επίπεδο».

Χαρακτήρισε μάλιστα εκ των ων ουκ άνευ τη συνεργασία, τόσο μεταξύ των κρατών – μελών της Ε.Ε. όσο και μεταξύ των κρατών – μελών και του ΙΜΟ για μια βιώσιμη “γαλάζια οικονομία”. «Με τη συνεργασία αυτή θα αντιμετωπισθούν», όπως υπογράμμισε, «κοινές προκλήσεις στη θάλασσα, δηλαδή το διασυνοριακό και το οργανωμένο έγκλημα, οι απειλές κατά της ελευθερίας της ναυσιπλοΐας, οι απειλές κατά της βιοποικιλότητας, η παράνομη, λαθραία και άναρχη αλιεία και η περιβαλλοντική υποβάθμιση. Ελλάδα και Γαλλία μπορούν να συνεργαστούν στενά και σε αυτούς τομείς.

Η σημερινή εκδήλωση αποτελεί μια πρώτης τάξεως ευκαιρία να βάλουμε τα θεμέλια αυτής της συνεργασίας, που θα διαρκέσει στο χρόνο».
Στο σημείο αυτό ο κ. Στυλιανίδης δεσμεύθηκε ότι η Ελλάδα θα αποτελέσει τη γέφυρα μεταξύ της Ευρωπαϊκής Ένωσης και του ΙΜΟ κατά τη μετάβαση του κλάδου στην εποχή της απανθρακοποίησης, της χρήσης νέων καυσίμων μηδενικού άνθρακα και της ψηφιοποίησης, καθώς, όπως είπε, «εισάγουν μια νέα δυναμική στην “γαλάζια οικονομία”».

Κλείνοντας την ομιλία του ο κ. Στυλιανίδης, προσκάλεσε τους παρευρισκόμενους στο Ένατο Συνέδριο “Our Ocean Conference” για την προστασία των ωκεανών που θα φιλοξενηθεί στην Ελλάδα μεταξύ 15 και 17 Απριλίου 2024.

Χθες ο κ. Υπουργός συναντήθηκε με τον Υφυπουργό Οικολογικής Μετάβασης και Περιφερειακής Συνοχής της Γαλλίας, υπεύθυνο για τη θάλασσα και τη βιοποικιλότητα, Hervè Berville. Στη συνάντηση επιβεβαιώθηκε η περαιτέρω ενίσχυση της συνεργασίας Ελλάδας – Γαλλίας, τόσο σε διμερές όσο και σε πολυμερές επίπεδο (Ε.Ε. και ΙΜΟ). Στόχος αυτής της συνεργασίας θα είναι η διασφάλιση της ανταγωνιστικότητας της Ε.Ε., η υιοθέτηση ρεαλιστικών μέτρων, σε παγκόσμιο επίπεδο και η ανάληψη πρωτοβουλιών και πολιτικών που θα ενισχύσουν τη βιώσιμη ανάπτυξη της ναυτιλίας. Σε αυτή την κατεύθυνση, συμφώνησαν στην ανάγκη να προωθήσουν από κοινού νέα χρηματοδοτικά εργαλεία στο επίπεδο της Ε.Ε.

Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ

Σημειώνεται ότι ανάλογα κέντρα ανθρακοποίησης της ναυτιλίας έχουν ιδρυθεί στη Σιγκαπούρη και στη Σαγκάη.

Το Κέντρο Απανθρακοποίησης της Ναυτιλίας (Maritime Decarbonisation Hub) στην Αθήνα στο οποίο θα συμμετέχουν οι Capital Group, Navios Maritime Partners, Neda Maritime Agency, Star Βulk και Thenamaris θα έχει ως στόχο να εξαλείψει τα εμπόδια που προκύπτουν από τεχνικές δυσκολίες, παρακωλύουν επενδύσεις και παρεμποδίζουν την αναζήτηση και απόδοση λύσεων που θα μειώσουν τις εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου (GΗG) του υπάρχοντος παγκόσμιου στόλου.

Το M-ERC θα διαδραματίσει εξάλλου ένα σημαντικό ρόλο στην κατάλληλη προετοιμασία του υφιστάμενου στόλου για την ενεργειακή μετάβαση καθώς και στη διασφάλιση οτι το ανθρώπινο δυναμικό έχει την απαραίτητη κατάρτιση και δεξιότητες.

Οι στόχοι αυτοί θα επιτευχθούν μέσα από την έρευνα και τη συνεργασία με τα ναυπηγεία, του κατασκευαστές ναυτιλιακού εξοπλισμού, αλλά και τις Ενώσεις των ναυτικών, ώστε να διασφαλιστεί η ενδυνάμωση των δεξιοτήτων του προσωπικού στη θάλασσα και τη στεριά.

Επίσης μέσω αυτού του κέντρου θα καταβληθεί προσπάθεια για την προσέλκυση διεθνούς και περιφερειακής χρηματοδότησης για την υλοποίηση δράσεων, προγραμμάτων και πρωτοβουλιών προς επίτευξη των στόχων που έχουν τεθεί ενώ στην πρωτοβουλία αναμένεται το προσεχές διάστημα να ενταχθούν και άλλες ναυτιλιακές εταιρίες.

Ο υπουργός Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής Χρήστος Στυλιανίδης μιλώντας στο 14ο ετήσιο Φόρουμ του Capital Link Greek Shipping στην Αθήνα είπε ότι η Ελλάδα θα παίξει πρωταγωνιστικό ρόλο στο μέτωπο της απανθρακοποίησης της ναυτιλίας που είναι πολύ ψηλά στην ατζέντα του Διεθνούς Ναυτιλιακού Οργανισμού ΙΜΟ .

Κάλεσε δε προς τον σκοπό αυτό σε συνεργασία τους παραγωγούς και προμηθευτές ενέργειας, τους διαχειριστές λιμένων, τις εταιρείες logistics, τους ναυλωτές, τους κατασκευαστές κινητήρων και φυσικά τους πλοιοκτήτες αλλά και την επιστημονική κοινότητα.

Ο υπουργός Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής είπε επίσης ότι η μείωση της ρύπανσης από τις πηγές των πλοίων και η ενίσχυση της ενεργειακής απόδοσης απαιτούν σημαντικά κεφάλαια και επομένως ένας συνδυασμός δημόσιας και ιδιωτικής χρηματοδότησης θα πρέπει να εξεταστεί ενδελεχέστερα.

Κέντρο απανθρακοποίησης σε Σιγκαπούρη και Σαγκάη

Σημειώνεται ότι Παγκόσμιο Κέντρο Απανθρακοποίηση της Ναυτιλίας (GCMD) έχει ιδρυθεί και στη Σιγκαπούρη που αποσκοπεί στην εξεύρεση λύσεων για την απαλλαγή των θαλάσσιων μεταφορών από τον άνθρακα και την επίτευξη των περιβαλλοντικών στόχων που έχουν τεθεί από τον Διεθνή Ναυτιλιακό Οργανισμό (ΙΜΟ) για το 2030 και το 2050.

Η Olympic Shipping & Management είναι η πρώτη ελληνική ναυτιλιακή εταιρεία που συμμετέχει σε αυτό.

Η κορυφαία ελληνική ναυτιλιακή εταιρεία που αποτελείται από 18 tankers θα συνεισφέρει οικονομικά στα projects του GCMD, στηρίζοντας τις δοκιμές του κέντρου σε πράσινα καύσιμα εν πλω δέσμευση άνθρακα και άλλες τεχνολογίες.

Πρόσφατα ο κορυφαίος νηογνώμονας DNV και η China State Shipbuilding Corporation (CSSC), ο κορυφαίος ναυπηγικός όμιλος στον κόσμο, δημιούργησαν ένα κοινό κέντρο καινοτομίας Future Ship στη Σαγκάη.

Το Κέντρο θα επιτρέψει στις δύο εταιρείες να συνεργαστούν στην τεχνική καινοτομία σε πλοία και υπεράκτιους τομείς, να προχωρήσουν στον μετασχηματισμό της απεξάρτησης από τον άνθρακα και της ψηφιοποίησης και να παρέχουν τεχνική υποστήριξη και λύσεις στη ναυτιλιακή βιομηχανία.

Το Κέντρο θα ιδρυθεί και θα λειτουργήσει από την SDARI και την DNV China μετά το πλαίσιο στρατηγικής συμφωνίας συνεργασίας που υπεγράφη από τις δύο πλευρές το 2019.

Δεσμευόμενο για την απαλλαγή της ναυτιλίας από τις ανθρακούχες εκπομπές και τον μετασχηματισμό της ψηφιοποίησης, το Κέντρο θα δημιουργήσει τρεις κοινές ομάδες εργασίας για την απαλλαγή από τις ανθρακούχες εκπομπές, το ψηφιακό δίδυμο/ψηφιακό πλοίο και την έξυπνη ναυτιλία, εστιάζοντας στην ανάπτυξη ολιστικών λύσεων για το μέλλον των πλοίων, ώστε να προωθηθούν οι πράσινες και έξυπνες ναυτιλιακές καινοτομίες.

Στα 298 τα πλοία με εναλλακτικά καύσιμα το 2023

Σύμφωνα με τα τελευταία στατιστικά στοιχεία από την πλατφόρμα Alternative Fuels Insight (AFI) της DNV το 2023 παραγγέλθηκαν συνολικά 298 πλοία με πρόωση εναλλακτικών καυσίμων – αύξηση 8% σε ετήσια βάση.

Το έτος αυτό είδε επίσης τη μεθανόλη να γίνεται mainstream, με απότομη αύξηση των παραγγελιών (138), φέρνοντάς την στήθος με στήθος με το LNG (130). Επιπλέον, το 2023 σηματοδότησε μια χρονιά επανάκαμψης για την αμμωνία, με 11 παραγγελίες για πλοία που κινούνται με αυτό το καύσιμο, και περισσότερες στα σκαριά.

Αντιμέτωπος με την αυξανόμενη πίεση για τη μείωση των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου, συμπεριλαμβανομένων των αυστηρότερων στόχων που έχει θέσει ο Διεθνής Ναυτιλιακός Οργανισμός (ΙΜΟ) τον Ιούλιο του 2023, ο ναυτιλιακός τομέας εξετάζει μια σειρά επιλογών απαλλαγής από τον άνθρακα.

Μέσω της πλατφόρμας AFI η DNV καταγράφει τις προσπάθειες του κλάδου που σχετίζονται με τα νεότευκτα πλοία και τον εκσυγχρονισμό με 298 παραγγελίες για πλοία που μπορούν να λειτουργούν με εναλλακτικά καύσιμα που έχουν καταγραφεί το 2023 και συνολικά 1281 πλοία συνολικά με νέες τεχνολογίες.

Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ

Ο προηγούμενος διαγωνισμός, που ήταν να διεξαχθεί έως τις 31/10/2023, ακυρώθηκε ύστερα από προδικαστική προσφυγή της Zante Ferries στην Ενιαία Αρχή Δημοσίων Συμβάσεων και θετική γνωμοδότηση της τελευταίας.

Η Zante Ferries, που έχει υπό την ιδιοκτησία της τα επιβατηγά οχηματαγωγά πλοία «Διονύσιος Σολωμός» και «Αδαμάντιος Κοραής», είχε προσφύγει στη συγκεκριμένη αρχή ζητώντας να ακυρωθεί ή να τροποποιηθεί όρος της διακήρυξης για τις άγονες γραμμές που αφορούσε την κατηγορία 3, όπου μπορούσαν να συμμετέχουν πλοία χωρίς όριο ηλικίας, κάτι που δεν ισχύει για τις κατηγορίες 1 και 2, όπου η αναθέτουσα αρχή έδινε προβάδισμα στα νεότερα ηλικιακά πλοία.

Σημειώνεται ότι ο διαγωνισμός για τις άγονες γραμμές αφορά πλοία τριών κατηγοριών, οι οποίες ορίζονται με βάση την ηλικία τους.

Όσο μικρότερη είναι η ηλικία τόσο υψηλότερο είναι το μίσθωμα που προϋπολογίζει το υπουργείο Ναυτιλίας.

Με αυτόν τον τρόπο επιχειρείται η προσέλκυση νεότερων και πιο σύγχρονων πλοίων στην εξυπηρέτηση γραμμών που δεν έχουν εμπορικό ενδιαφέρον για τις ακτοπλοϊκές εταιρείες.

Η κατηγορία 1 αφορά πλοία ηλικίας μέχρι και 16 ετών (τα οποία έχουν καθελκυστεί μετά την 1η Ιουλίου 2007) και που έχουν ταχύτητα τουλάχιστον 19 κόμβους. Στην κατηγορία 2 εντάσσονται πλοία ηλικίας μέχρι και 24 ετών (τα οποία έχουν καθελκυστεί μετά την 1η Ιανουαρίου 1999) και που έχουν ταχύτητα τουλάχιστον 17 κόμβους.

Στην κατηγορία 3 εντάσσεται κάθε πλοίο που δεν ανήκει (σύμφωνα με την κατατιθέμενη στον διαγωνισμό προσφορά) σε καμία από τις παραπάνω κατηγορίες, που σημαίνει ουσιαστικά ότι πρόκειται για πλοία με όριο ηλικίας από 25 ετών και πάνω.

Πλέον, η Ενιαία Αρχή Δημοσίων Συμβάσεων με απόφασή της στις 19 Ιανουαρίου ακύρωσε τον συγκεκριμένο όρο στην κατηγορία πλοίων 3 και δέχθηκε την προσφυγή της ακτοπλοϊκής εταιρείας, δίνοντας προτεραιότητα στα νεότερα πλοία να συμμετέχουν στον διαγωνισμό.

Το υπουργείο Ναυτιλίας ενημέρωσε την Ε.Ε. για την απόφαση της Ενιαίας Αρχής Δημοσίων Συμβάσεων ενώ με απόφαση του υπουργού Ναυτιλίας αναρτήθηκαν στο διαύγεια οι νέοι όροι.

Συγκεκριμένα οι κατατεθειμένες προσφορές των εταιρειών εξετάζονται με σειρά προτεραιότητας:Πρώτα η κατηγορία 1, μετά η κατηγορία 2 και τέλος η κατηγορία 3.

Εφόσον κατά το στάδιο επιλογής προκύψουν στην ίδια κατηγορία πλοίων δύο η περισσότερες προσφορές, προηγείται η προσφορά στην οποία δηλώνεται πλοίο αντικατάστασης.

Επισημαίνεται ότι η αρμόδια επιτροπή στις γραμμές για τις οποίες έχουν προκριθεί πλέον της μίας αιτήσεως συμμετοχής θα ανοίγει τις οικονομικές προσφορές. α)μόνο των εταιρειών που προηγούνται κατά κατηγορία πλοίου εν συνέχεια β) μόνο των εταιρειών που διαθέτουν πλοίο αντικατάστασης εφόσον προκύψουν στην ίδια κατηγορία δύο η περισσότερες προσφορές και γ) μόνο των εταιρειών που διαθέτουν πλοίο συμβατικού τύπου, έναντι ταχυπλόου, εφόσον προκύψουν στην ίδια κατηγορία δύο η περισσότερες προσφορές που είτε στο σύνολό τους διαθέτουν πλοίο αντικατάστασης είτε στο σύνολό τους δεν διαθέτουν.

Ειδικότερα για την κατηγορία 3 προηγείται και προκρίνεται η προσφορά του νεότερου μεταξύ του πλοίου και εν συνέχεια εφόσον έχουν το ίδιο έτος καθέλκυσης προηγείται η προσφορά με πλοίο αντικατάστασης. Σε περίπτωση απόρριψής τους θα ανοίγονται οι οικονομικές προσφορές του αμέσως επόμενου πλοιοκτήτη.

Οι οικονομικές προσφορές που δεν ανοίχτηκαν θα παραμένουν στην αρμόδια υπηρεσία έως την κατοχύρωση του διαγωνισμού και της υπογραφής της σχετικής σύμβασης.

Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ