Περισσότερα από 57 χρόνια μετά το πρώτο φωτογραφικό στιγμιότυπο που αποτύπωνε μια ανατολή στη Γη, την οποία τράβηξε ένας αστροναύτης του Apollo 8, οι διάδοχοί τους του Artémis II απαθανάτισαν μια δύση της Γης πίσω από τη Σελήνη, σε μια φωτογραφία που δημοσίευσε σήμερα η Nasa.

Το πλήρωμα αποτελείται από τους Αμερικάνους Ριντ Γουάισμαν, Κριστίνα Κοχ και Βίκτορ Γκλόβερ, όπως και τον Καναδό Τζέρεμι Χάνσεν.

Η φωτογραφία τραβήχτηκε χθες Δευτέρα, όταν η κάψουλά τους Orion έκανε την περιστροφή της Σελήνης.

Η εικόνα φέρνει στον νου αμέσως το θρυλικό στιγμιότυπο του Apollo 8, που τραβήχτηκε την 24η Δεκεμβρίου του 1968 από τον Αμερικανό Μπιλ Άντερς, κατά τη διάρκεια της πρώτης υπερπτήσης στη Σελήνη από ανθρώπους, μαζί με τους συμπατριώτες του Φρανκ Μπόρμαν και Τζιμ Λόβελ.

Το Apollo 8 έκανε δέκα φορές τον κύκλο της Σελήνης χωρίς να προσγειωθεί και, κατά τη διάρκεια μιας τροχιάς, ο Μπιλ Άντερς απαθανάτισε το φωτεινό μπλε της Γης ενώ ξεχώριζε με φόντο το απέραντο σκοτάδι του διαστήματος, ενισχυμένο από τον έρημο και μονοχρωματικό ορίζοντα της Σελήνης στο προσκήνιο.

«Κάναμε όλο αυτό το ταξίδι για να εξερευνήσουμε τη Σελήνη και το σημαντικότερο είναι πως ανακαλύψαμε τη Γη», είχε δηλώσει ο Μπιλ Άντερς κατά την επιστροφή του στη Γη.

Η φωτογραφία «Ανατολή της Γης» συγκαταλέγεται συχνά στις επιλογές των πλέον εμβληματικών ιστορικών στιγμιότυπων και συμπεριλήφθη το 2003 στο βιβλίο που εξέδωσε το περιοδικό Life με τίτλο «100 φωτογραφίες που άλλαξαν τον κόσμο».

Η κληρονομιά του Apollo 8 συνόδευσε χθες τους αστροναύτες του Artémis II. Ξεκίνησαν την ημέρα τους λαμβάνοντας ένα εγγεγραμμένο μήνυμα του Τζιμ Λόβελ, πριν από τον θάνατό του τον Αύγουστο του 2025.

«Είναι μια ιστορική ημέρα και γνωρίζω πόσο πολύ απασχολημένοι θα είστε, όμως μην ξεχάσετε να επωφεληθείτε από τη θέα», τους είπε αυτός ο πρωτοπόρος.

Στην ανακοίνωσή της για την εκδημία της πρώην προέδρου της Βουλής των Ελλήνων, διακεκριμένης νομικής επιστήμονος και Ακαδημαϊκού ‘Αννας Μπενάκη-Ψαρούδα, η Ακαδημία Αθηνών αναφέρει τα εξής:

“Με βαθύτατη θλίψη και ιδιαίτερη συγκίνηση η Ακαδημία Αθηνών έλαβε γνώση της απώλειας της πρώην Προέδρου της Βουλής των Ελλήνων, διακεκριμένης νομικής επιστήμονος και Ακαδημαϊκού ‘Αννας Μπενάκη-Ψαρούδα.

Η ‘Αννα Μπενάκη-Ψαρούδα γεννήθηκε στην Αθήνα το 1934. Σπούδασε στη Νομική Σχολή του Πανεπιστημίου Αθηνών και συνέχισε τις σπουδές της στη Γερμανία στο Πανεπιστήμιο της Βόννης και στο Ινστιτούτο Max Planck Διεθνούς και Αλλοδαπού Ποινικού Δικαίου του Freiburg. Η Νομική Σχολή της Βόννης την ανακήρυξε το 1961 διδάκτορα του Ποινικού Δικαίου. Το 1962 ανέλαβε βοηθός της Β’ έδρας Ποινικού Δικαίου της Νομικής Σχολής του Πανεπιστημίου Αθηνών, το 1971 εξελέγη υφηγήτρια του Ποινικού Δικαίου και στη συνέχεια έλαβε εντολή διδασκαλίας, ενώ το 1979 έγινε έκτακτη Καθηγήτρια και το 1986 Καθηγήτρια Α’ Βαθμίδας του Ποινικού Δικαίου του ιδίου Πανεπιστημίου. Υπήρξε παράλληλα Δικηγόρος Αθηνών επί ποινικών υποθέσεων από το 1962 έως το 2008.

Εισήλθε στην πολιτική το 1981 ως βουλευτής Επικρατείας της Ν.Δ. και παρέμεινε βουλευτής Α’ Αθηνών, εκλεγόμενη συνεχώς έως τον Σεπτέμβριο του 2009. Διετέλεσε Αναπληρώτρια Υπουργός Παιδείας (1989), Υπουργός Πολιτισμού (1990-92), Υπουργός Δικαιοσύνης (1992-93) και (η πρώτη γυναίκα) Πρόεδρος της Βουλής των Ελλήνων (2004-2007). Υπήρξε εισηγήτρια σημαντικών νομοσχεδίων και είχε ενεργό συμμετοχή στις Αναθεωρήσεις του Συντάγματος. Ως Πρόεδρος της Βουλής προώθησε σημαντικά την κοινοβουλευτική συνεργασία με κοινοβούλια της Ευρωπαϊκής Ένωσης, της Ασίας, της Αφρικής, της Ν. Αμερικής (Χιλή) καθώς και με τον απόδημο Ελληνισμό. Συνεργάσθηκε με Διεθνείς Οργανισμούς, εκπροσώπησε το Ελληνικό Κοινοβούλιο κατά τη σύνταξη του Χάρτη Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης και μετείχε στις εργασίες της Κοινοβουλευτικής Συνέλευσης του Συμβουλίου της Ευρώπης.

Διηύθυνε από το 1976 το περιοδικό “ΠΟΙΝΙΚΑ ΧΡΟΝΙΚΑ”, για τις Ποινικές Επιστήμες και τη δικαστηριακή πρακτική στην Ελλάδα, συμβάλλοντας η ίδια με άρθρα και σχόλια στην προσέγγιση ποινικής θεωρίας και πράξης. Έχει συγγράψει πολυάριθμα βιβλία και άρθρα Ποινικού Δικαίου και Ποινικής Δικονομίας και πολιτικά κείμενα καθώς και σχόλια στη νομολογία και έχει κάνει πλήθος εισηγήσεων σε διεθνή συνέδρια. Ως αναγνώριση του σπουδαίου έργου της έχει τιμηθεί με παράσημα και μετάλλια της Ελληνικής Δημοκρατίας καθώς και ξένων Κοινοβουλίων και Αρχηγών Κρατών. Υπήρξε τακτικό μέλος της Ακαδημίας Αθηνών από το 2010 στην έδρα του Ποινικού Δικαίου ενώ το 2020 διετέλεσε ως, η πρώτη γυναίκα, Πρόεδρος του Ιδρύματος.

Τα τακτικά μέλη, το ερευνητικό και διοικητικό προσωπικό της Ακαδημίας Αθηνών εκφράζουμε τα ειλικρινή συλλυπητήριά μας προς τους οικείους και συνεργάτες της. Η ‘Αννα Μπενάκη-Ψαρούδα υπήρξε μία εξέχουσα προσωπικότητα στο πεδίο της νομικής επιστήμης η οποία άφησε πολύτιμη παρακαταθήκη με το επιστημονικό της έργο αλλά και την πολυετή προσφορά της στην Πολιτεία και τους θεσμούς, με επιστέγασμα τη θητεία της ως Προέδρου της Βουλής των Ελλήνων. Παράλληλα, υπηρέτησε επί σειρά ετών την Ακαδημία Αθηνών και στήριξε με συνέπεια και αφοσίωση το έργο του Ιδρύματος. Το κενό που αφήνει στην Ακαδημία Αθηνών αλλά και στον επιστημονικό χώρο εν γένει είναι δυσαναπλήρωτο.

Η Ακαδημία Αθηνών αναρτά μεσίστιο τη σημαία του Μεγάρου της επί τρεις ημέρες από σήμερα”.

Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ

Ο ιός της γρίπης των πτηνών που εξαπλώνεται μεταξύ των άγριων πτηνών, των πουλερικών και των θηλαστικών θα μπορούσε να οδηγήσει σε μια πανδημία χειρότερη της COVID-19 εάν μεταλλαχθεί ώστε να μπορεί να μεταδοθεί από άνθρωπο σε άνθρωπο, δήλωσε σήμερα η επικεφαλής του κέντρου αναπνευστικών λοιμώξεων του Ινστιτούτου Pasteur.

Η γρίπη των πτηνών έχει οδηγήσει στον σφαγιασμό εκατοντάδων εκατομμυρίων πτηνών τα τελευταία χρόνια, διαταράσσοντας τον εφοδιασμό των τροφίμων και προκαλώντας αύξηση των τιμών, αν και οι μολύνσεις ανθρώπων παραμένουν σπάνιες.

“Αυτό που φοβόμαστε είναι μήπως ο ιός προσαρμόζεται στα θηλαστικά και ιδιαίτερα στους ανθρώπους, και έτσι καθίσταται ικανός για τη μετάδοση από άνθρωπο σε άνθρωπο, και μήπως ο ιός θα είναι ένας πανδημικός ιός”, δήλωσε στο πρακτορείο ειδήσεων Ρόιτερς η Μαρί-Αν Ραμέ Βελτί, ιατρική διευθύντρια του κέντρου αναπνευστικών λοιμώξεων του Ινστιτούτου Παστέρ.

Το Ινστιτούτο Παστέρ ήταν από τα πρώτα ευρωπαϊκά εργαστήρια που ανέπτυξε και μοιράστηκε τεστ ανίχνευσης της COVID-19, καθιστώντας τα πρωτόκολλα διαθέσιμα στον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας και σε εργαστήρια σε όλο τον κόσμο.

Οι άνθρωποι έχουν αντισώματα απέναντι στην κοινή εποχιακή γρίπη H1 και Η3, αλλά όχι και στη γρίπη των πτηνών H5 που προσβάλλει πτηνά και θηλαστικά, όπως δεν είχαν και απέναντι στην COVID-19, είπε.

Και, αντίθετα απ΄ό,τι συμβαίνει με την COVID-19, η οποία επηρεάζει κυρίως ευάλωτες ομάδες ανθρώπων, οι ιοί της γρίπης μπορούν επίσης να σκοτώσουν υγιή άτομα, μεταξύ των οποίων παιδιά, δήλωσε η Ραμέ-Βελτί.

“Μια πανδημία γρίπης των πτηνών θα ήταν πιθανόν αρκετά σοβαρή, ενδεχομένως ακόμη πιο σοβαρή από την πανδημία που βιώσαμε”, είπε από το εργαστήριό της στο Παρίσι.

Έχουν υπάρξει πολλές περιπτώσεις ανθρώπων που μολύνθηκαν από ιούς H5 της γρίπης των πτηνών στο παρελθόν, περιλαμβανομένου του H5N1 που κυκλοφορεί αυτή τη στιγμή μεταξύ των πουλερικών και των αγελάδων γαλακτοπαραγωγής στις ΗΠΑ, όμως αυτοί ήταν συνήθως σε στενή επαφή με μολυσμένα ζώα. Μια πρώτη στα χρονικά περίπτωση ανθρώπου που προσβλήθηκε από τον H5N5 καταγράφηκε στην αμερικανική πολιτεία Ουάσινγκτον αυτόν τον μήνα. Ο άνδρας, που είχε υποκείμενα νοσήματα, πέθανε την περασμένη εβδομάδα.

Στην πιο πρόσφατη έκθεσή του για τη γρίπη των πτηνών, ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας ανέφερε ότι έχουν υπάρξει σχεδόν 1.000 εστίες σε ανθρώπους μεταξύ 2003 και 2025 — κυρίως στην Αίγυπτο, στην Ινδονησία και στο Βιετνάμ, το 48% από τους οποίους πέθανε.

Ωστόσο, ο κίνδυνος να αναπτυχθεί μια ανθρώπινη πανδημία παραμένει χαμηλός, δήλωσε στο Ρόιτερς ο Γκρεγκόριο Τόρες, επικεφαλής του Τμήματος Επιστήμης του Παγκόσμιου Οργανισμού για την Υγεία των Ζώων.

“Πρέπει να προετοιμαστούμε για να ανταποκριθούμε αρκετά έγκαιρα. Όμως προς το παρόν μπορείτε να περπατήσετε άνετα στο δάσος, να φάτε κοτόπουλο και αυγά και να απολαύσετε τη ζωή. Ο κίνδυνος πανδημίας είναι μια πιθανότητα. Αλλά ως ενδεχόμενο, είναι ακόμη πολύ χαμηλό”, είπε.

Η Ραμέ-Βελτί είπε ακόμη ότι στην περίπτωση που η γρίπη των πτηνών θα μπορούσε να μεταλλαχθεί ώστε να μπορεί να μεταδοθεί από άνθρωπο σε άνθρωπο, ο κόσμος σήμερα είναι καλύτερα προετοιμασμένος απ΄ό,τι ήταν πριν από την πανδημία της COVID-19.

“Το θετικό σημείο με τη γρίπη, σε σύγκριση με την COVID, είναι ότι έχουμε θέσει σε εφαρμογή συγκεκριμένα προληπτικά μέτρα. ‘Έχουμε έτοιμα υποψήφια εμβόλια και ξέρουμε πώς να παρασκευάσουμε γρήγορα ένα εμβόλιο”, είπε.

“Έχουμε επίσης αποθέματα συγκεκριμένων αντιικών που, κατ΄αρχήν, θα είναι αποτελεσματικά απέναντι σε αυτόν τον ιό της γρίπης των πτηνών”, πρόσθεσε.

Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ

Διεθνής ομάδα ερευνητών, ανάμεσα τους και Έλληνες, αποκάλυψε τις κρυφές διεργασίες που οδήγησαν στην ιδιαίτερα ενεργή σεισμική δραστηριότητα κοντά στη Σαντορίνη στις αρχές του 2025. Η μελέτη τους, που δημοσιεύτηκε στο περιοδικό Science, δείχνει ότι η δραστηριότητα προκλήθηκε από μια τεράστια μαγματική διείσδυση – ένα κατακόρυφο στρώμα μάγματος – που διαδόθηκε κατά κύματα σε απόσταση μεγαλύτερη από 20 χιλιόμετρα μέσα στο φλοιό της Γης σε βάθος μεγαλύτερο από 10 χιλιόμετρα κάτω από τον πυθμένα της θάλασσας.

Αυτό το μάγμα, όπως σημειώνουν οι ερευνητές, ήταν αρκετό «για να γεμίσει σχεδόν 200.000 πισίνες ολυμπιακών διαστάσεων, ή 200 φορές τη Μεγάλη Πυραμίδα της Γκίζας, ή περίπου 200 φορές την Ακρόπολη, ή το Empire State Building περίπου 500 φορές και προσθέτουν ότι ήταν αρκετό για να καλύψει το Μανχάταν στη Νέα Υόρκη ή τα νησιά των Βερμούδων με ένα στρώμα μάγματος πάχους περίπου 9 μέτρων».

Όπως τονίζουν η δραστηριότητα που ήταν μοναδική παγκοσμίως σε πλήθος σεισμών κατά τη διάρκεια ενός ιδιαίτερα περιορισμένου χρονικού διαστήματος, περιελάμβανε εκατοντάδες αισθητούς σεισμούς κάποιοι από τους οποίους είχαν μέγεθος μεγαλύτερο από 5 βαθμούς, ενώ «προκάλεσε τοπικά κατάσταση έκτακτης ανάγκης, κλείσιμο σχολείων και συναγερμό μεταξύ κατοίκων και επισκεπτών». Όπως επισημαίνουν, υπήρχε έντονη αβεβαιότητα «αν οι σεισμοί οφείλονταν σε ηφαιστειακή δραστηριότητα που σηματοδοτούσε μια πιθανή επερχόμενη έκρηξη ή σε ολίσθηση τεκτονικών ρηγμάτων και ήταν πιθανώς το προοίμιο ενός μεγαλύτερου σεισμού (όπως ο καταστροφικός σεισμός μεγέθους 7,7 που έπληξε την ίδια περιοχή το 1956)».

Η ερευνητική ομάδα αποκάλυψε την αιτία της δραστηριότητας μέσω προηγμένων τεχνικών μηχανικής μάθησης που προσδιόρισαν με ακρίβεια την χωρική κατανομή στον φλοιό της Γης περισσότερων από 25.000 σεισμούς. Η μελέτη χρησιμοποίησε αυτούς τους σεισμούς ως «εικονικούς μετρητές τάσης σε βάθος», επιτρέποντάς τους να απεικονίσουν την κίνηση του μάγματος με πρωτοφανή χωρική και χρονική λεπτομέρεια. Αυτή η απεικόνιση, σύμφωνα με την έρευνα, αναγνωρίζει και χαρτογραφεί την διείσδυση μιας μαγματικής φλέβας, η οποία τελικά πυροδότησε τη σεισμική δραστηριότητα. Η απεικόνιση, όπως υπογραμμίζουν οι ερευνητές, αποκλείει έτσι την ολίσθηση τεκτονικών ρηγμάτων ως πρωταρχική αιτία της σεισμικής έξαρσης του 2025. «Η λεπτομερής χωροχρονική απεικόνιση της σεισμικής δραστηριότητας του 2025 δείχνει ότι οι διεισδύσεις μάγματος, δημιουργούν σεισμούς και μπορούν να οδηγήσουν σε επικίνδυνες ηφαιστειακές εκρήξεις, δεν περιλαμβάνουν μια απλή μονόδρομη διαδικασία μάγματος που κινείται οριζόντια ή κατακόρυφα», σημειώνουν. Το πιο εντυπωσιακό, όπως υπογραμμίζουν, ήταν ότι η διείσδυση δεν κινήθηκε ομαλά. Αντίθετα, όπως καταδεικνύεται από την έρευνα, εκδηλώθηκε κατά κύματα – ανοίγοντας νέες ρωγμές, κλείνοντας άλλες και προωθώντας μάγμα προς τα εμπρός σε παλμούς. «Η κυματική διείσδυση του μάγματος και η επακόλουθη παλμική μεταβολή της πίεσης επέδρασε στο πεδίο τάσεων και οδήγησε στη γένεση τόσο μεγάλου πλήθους σεισμών, με «καταρρακτώδη» ρυθμό, δηλαδή ο ένας σεισμός μετά τον άλλο σε πολύ μικρό χωρικό και χρονικό διάστημα», επισημαίνει η ερευνητική ομάδα.

Τα ερευνητικά αποτελέσματα της ομάδας υποδηλώνουν ότι αυτή η κυματοειδής διαδικασία ανάδρασης της διείσδυσης μάγματος δεν είναι μοναδική στη Σαντορίνη. Αντίθετα, αυτός είναι πιθανά ένας θεμελιώδης μηχανισμός με τον οποίο το μάγμα μεταφέρεται κάτω από τα ηφαίστεια παγκοσμίως. Παράλληλα, όπως υπογραμμίζεται, οι μέθοδοι που αναπτύχθηκαν θα μπορούσαν επίσης να βοηθήσουν τους επιστήμονες να παρακολουθούν μελλοντικές κρίσεις σε σχεδόν άμεσο χρόνο – ειδικά σε περιοχές όπου η μεγαλύτερη δραστηριότητα εκδηλώνεται στην ανοιχτή θάλασσα ή βαθιά στο υπέδαφος, πέρα από την εμβέλεια των παραδοσιακών επίγειων μετρήσεων.

«Η Σαντορίνη, μέρος του ελληνικού ηφαιστειακού τόξου, έχει ιστορικό καταστροφικών εκρήξεων, συμπεριλαμβανομένης της «μινωικής έκρηξης» γύρω στο 1620 π.Χ. Η σεισμική κρίση του 2025, αν και δεν συνοδεύτηκε με έκρηξη, υπογραμμίζει τους πιθανούς κινδύνους που αντιμετωπίζουν οι τοπικοί πληθυσμοί και υπογραμμίζει τη σημασία της γεωφυσικής παρακολούθησης υψηλής ανάλυσης», καταλήγουν οι ερευνητές.

Οι συγγραφείς της έρευνας είναι οι: Anthony Lomax (ALomax Scientific, Γαλλία), Βασίλης Αναγνώστου, Βασίλειος Καρακώστας ( Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης) Stephen P. Hicks (University College London, Ην.Βασίλειο), Ελευθερία Παπαδημητρίου (Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης).

Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ

Στην Ιταλία για μεταμόσχευση ήπατος μεταφέρεται το απόγευμα, το ζευγάρι που κατανάλωσε δηλητηριώδη μανιτάρια. Ο 65χρονος και η 55χρονη νοσηλεύονται με οξεία ηπατική ανεπάρκεια, στην Α’ Παθολογική Κλινική του ΑΧΕΠΑ. Σε ανάρτησή του στο Instagram ο υφυπουργός Υγείας Μάριος Θεμιστοκλέους αναφέρει: «Ο Εθνικός Οργανισμός Μεταμοσχεύσεων σε συνεργασία με το σύστημα αεροδιακομιδών του ΕΚΑΒ οργάνωσαν, μέσα σε λίγες ώρες, την επείγουσα μεταφορά δύο συμπολιτών μας που δηλητηριάστηκαν από μανιτάρια, διασφαλίζοντας την ταχύτερη πρόσβαση σε μεταμόσχευση ήπατος. Με τις συντονισμένες ενέργειες μας, οι συμπολίτες μας έγιναν αποδεκτοί στα Μεταμοσχευτικά Κέντρα της Ρώμης και της Πίζας. Η πτήση τους έχει προγραμματιστεί για τις επόμενες ώρες. Ευχαριστώ θερμά όλους τους επαγγελματίες που συνέβαλαν στην άμεση κινητοποίηση και τον συντονισμό αυτής της κρίσιμης αποστολής!».

Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ

Η 34η βουλγαρική αποστολή στην Ανταρκτική θα εστιάσει κυρίως στην επιστημονική έρευνα, δήλωσε ο επικεφαλής του Βουλγαρικού Ινστιτούτου Ανταρκτικής, ο καθηγητής Χρίστο Πιμπίρεφ, κατά την παρουσίαση χθες Τετάρτη των μελών και των στόχων της αποστολής, επισημαίνοντας ότι 25 επιστημονικά έργα θα υλοποιηθούν από Βούλγαρους και ξένους ερευνητές.

Όπως τόνισε, η Ανταρκτική είναι η ήπειρος από την οποία εξαρτάται το κλίμα ολόκληρου του πλανήτη. “Η κλιματική αλλαγή επηρεάζει τη ζωή και τα μέσα διαβίωσής μας, καθώς ήδη βλέπουμε πόσο καταστροφικά είναι τα ακραία καιρικά φαινόμενα – πυρκαγιές και πλημμύρες με θύματα σε όλον τον κόσμο”.

Ο καθηγητής Πιμπίρεφ και ο Λιούμπομιρ Μάτεεφ, διευθυντής επιμελητειακής υποστήριξης της βουλγαρικής βάσης στην Ανταρκτική και αναπληρωτής διευθυντής του Εθνικού Κέντρου Πολικών Σπουδών, σημείωσαν ότι η φετινή αποστολή περιλαμβάνει επίσης επιστήμονες από άλλες χώρες, όπως η Ελλάδα, το Μαυροβούνιο και η Ρουμανία. Ένα σημαντικό έργο θαλάσσιας βιολογίας θα υλοποιηθεί μαζί με επιστήμονες από την Πορτογαλία και τις Ηνωμένες Πολιτείες. Η συνεργασία πέρυσι με τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα συνεχίζεται για αυτήν την αποστολή, με τη συμμετοχή επιστημόνων από το Εθνικό Κέντρο Μετεωρολογίας του Άμπου Ντάμπι και το Πανεπιστήμιο Χαλίφα στην αποστολή για τη δημιουργία ενός κοινού μετεωρολογικού εργαστηρίου στη βουλγαρική βάση.

“Έχουμε επίσης 15 βουλγαρικές επιστημονικές μελέτες που θα διεξαχθούν στην περιοχή, με τη συμμετοχή των επιστημόνων μας που εργάζονται σε εξαιρετικά σκληρές συνθήκες”, δήλωσε ο καθηγητής Πιμπίρεφ.

Ο Μάτεεφ σημείωσε ότι φέτος, υπάρχουν σχέδια για τον εξοπλισμό του νέου εργαστηρίου στη βουλγαρική βάση στην Ανταρκτική, καθώς και για την αναβάθμιση των υφιστάμενων συστημάτων. Από τις συνολικά 25 επιστημονικές εργασίες, 15 θα πραγματοποιηθούν από ομάδες από τη Βουλγαρία στους τομείς της μικροβιολογικής έρευνας, της θαλάσσιας βιολογίας, της ιατρικής, της κοινωνιολογίας, της διαστημικής έρευνας και της ωκεανολογίας. Οι συστηματικές παρατηρήσεις του πολικού περιβάλλοντος θα συνεχιστούν, δεδομένης της κλιματικής αλλαγής. Οι επιστημονικές ομάδες προέρχονται από το Πανεπιστήμιο “Αγιος Κλημέντιος Οχρίδας” στη Σόφια, το Τεχνικό Πανεπιστήμιο και διάφορα ινστιτούτα της Βουλγαρικής Ακαδημίας Επιστημών.

Σήμερα, η πρώτη ομάδα 12 Βουλγάρων – εννέα τεχνικοί και δύο επιστήμονες – αναχώρησαν για το Πούντα Αρένας της Χιλής, δήλωσε ο καθηγητής Πιμπίρεφ καθώς παρουσίαζε το πρόγραμμα της αποστολής. Αύριο, 7 Νοεμβρίου, το ερευνητικό σκάφος του πολεμικού ναυτικού της Βουλγαρίας “Άγιοι Κύριλλος και Μεθόδιος” (RSV 421) θα ξεκινήσει το 45ήμερο ταξίδι του από τη Βάρνα (στη Μαύρη Θάλασσα) προς το νησί Λίβινγκστον. Γύρω στις 22 Δεκεμβρίου, το πλοίο θα πρέπει να επιστρέψει στο Πούντα Αρένας, όπου θα συναντήσει την κύρια ομάδα των Βουλγάρων πολικών ερευνητών, δήλωσε ο καθηγητής Πιμπίρεφ.

Το πλοίο θα πραγματοποιεί επιχειρήσεις για δύο μήνες κοντά στο νησί Λίβινγκστον, στο στενό Μπράνσφιλντ στην Ανταρκτική Χερσόνησο.

“Δεν διεξάγουμε έρευνα μόνο στον ωκεανό, αλλά και στο αρχιπέλαγος των Νότιων Σέτλαντ και στην περιοχή της Ανταρκτικής – κάτι που πολύ λίγες χώρες καταφέρνουν να επιτύχουν. Μπορούμε με περηφάνια να πούμε ότι η Βουλγαρία δεν είναι μια ξεχασμένη χώρα στο ανατολικό άκρο της Ευρώπης – στις ακτές μιας ημίκλειστης θάλασσας, όπως η Μαύρη Θάλασσα”, πρόσθεσε.

Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ

Χωρίς αμφιβολία ο καρκίνος του μαστού είναι η ασθένεια που φοβούνται περισσότερο από τις άλλες οι γυναίκες. Και αυτός ο φόβος είναι δικαιολογημένος από το γεγονός ότι αποτελεί τη συχνότερη μορφή καρκίνου στον γυναικείο πληθυσμό. Ενδεικτικά ο καρκίνος του μαστού, με βάση τις κατά προσέγγιση πρόσφατες εκτιμήσεις της ΕΕ, αποτελεί το 33 % των καρκίνων που εμφανίζονται στις Ελληνίδες ετησίως, ακολουθούμενος από τον καρκίνο του παχέος εντέρου (12 %), τον καρκίνο του πνεύμονα (8 %) και τον καρκίνο του σώματος της μήτρας (7 %). Οι απόλυτοι αριθμοί των νέων περιστατικών ποικίλουν ανάλογα την πηγή, γιατί το ελληνικό αρχείο νεοπλασιών δεν έχει παράξει αποτελέσματα. Ο ετήσιος αριθμός των νέων περιστατικών εκτιμώνται γύρω στις 6.000.

Τα παραπάνω αναφέρει στο ΑΠΕ-ΜΠΕ, ο πρόεδρος της Ελληνικής Αντικαρκινικής Εταιρείας (ΕΑΕ) Ευάγγελος Φιλόπουλος, με αφορμή τον μήνα Οκτώβριο, ο οποίος έχει θεσμοθετηθεί διεθνώς ως μήνας πρόληψης, ενημέρωσης και ευαισθητοποίησης για τον καρκίνο του μαστού.

Αυξάνονται τα περιστατικά μειώνεται η θνησιμότητα

Με βάση τα δεδομένα άλλων ανεπτυγμένων χωρών, φαίνεται ότι ενώ ο αριθμός των νέων περιστατικών καρκίνου του μαστού αυξάνεται τις τελευταίες δεκαετίες και θα συνεχίσει να αυξάνεται, η θνησιμότητα από τη νόσο έχει σε σημαντικό ποσοστό μειωθεί, αναφέρει ο κ. Φιλόπουλος.

Προσθέτει ότι η μείωση της θνησιμότητας αποδίδεται σε μεγάλο ποσοστό στις νέες θεραπευτικές εξελίξεις και στη διάγνωση της νόσου σε πιο πρώιμο στάδιο (έγκαιρη διάγνωση). Στην Ελλάδα επίσης, παρατηρείται γενικότερα μείωση της θνησιμότητας σε πολλές μορφές καρκίνου (του μαστού περιλαμβανομένου), αλλά μικρότερη σε σχέση με τον ευρωπαϊκό μέσο όρο. Οι ετήσιοι θάνατοι υπολογίζονται στη χώρα μας γύρω στις 2.300.

Αύξηση των περιστατικών καρκίνου σε νεότερες ηλικίες

«Μία τάση των τελευταίων ετών είναι η αύξηση των νέων περιστατικών καρκίνου του μαστού σε νεότερες ηλικίες (μεταξύ 20-49 ετών). Από τη μία πλευρά, αυτό το φαινόμενο είναι ανησυχητικό, αφού συχνά η συγκεκριμένη ηλικιακή ομάδα δεν περιλαμβάνεται στα προγράμματα προληπτικού ελέγχου. Και αυτό γιατί είναι δύσκολο καθώς θα πρέπει να προσδιοριστούν κριτήρια αξιολόγησης της επικινδυνότητας για κάθε γυναίκα σ΄αυτές τις ηλικίες, αφού δεν μπορεί αδιακρίτως να υποβάλλονται σε έλεγχο όλες, γιατί το ποσοστό όσων θα ασθενήσουν, είναι αρκετά χαμηλό που να μην αιτιολογεί γενικευμένο έλεγχο. Από την άλλη όμως, ιδίως μετά από τα μέσα της δεκαετίας του 2010 φαίνεται μία σημαντική μείωση της θνησιμότητας και στις ασθενείς αυτών των ηλικιών, χάρις στις σημαντικές θεραπευτικές προόδους που έχουν συμβεί», εξηγεί ο κ. Φιλόπουλος.

Σημειώνει ότι οι γυναίκες φοβούνται ιδιαίτερα τον καρκίνο του μαστού όχι μόνο για τη συχνότητα εμφάνισης του, αλλά και για την ταλαιπωρία των θεραπειών και την αγωνία για τη θηλυκότητα τους. Επίσης, αν ο καρκίνος εμφανιστεί σε νεότερες ηλικίες υπάρχει αγωνία μήπως οι θεραπείες επηρεάσουν τη γονιμότητα, καθώς – δυστυχώς- η ηλικία της πρώτης τεκνοποίησης στην εποχή μας έχει μετατεθεί στις ηλικίες των 30 ή και 40 ετών.

Ο προεδρος ΕΑΕ εξηγεί οτι στην πρώτη αγωνία που αφορά στην ταλαιπωρία από τις θεραπείες, η σύγχρονη προσέγγιση στην αντιμετώπιση τη νόσου είναι πλέον λιγότερο επιβαρυντική. Οι χειρουργικές επεμβάσεις αφήνουν μικρότερο αποτύπωμα στο σώμα, ενώ ακόμα και στις σπανιότερες περιπτώσεις που χρειαστεί μαστεκτομή, οι δυνατότητες αισθητικής αποκατάστασης έχουν εξελιχθεί με εξαιρετικά αποτελέσματα. Η ακτινοθεραπεία με τις νέες τεχνικές και μηχανήματα επιβαρύνει λιγότερο τον μαστό, ενώ οι συστηματικές θεραπείες (χημειοθεραπεία, στοχευμένη θεραπεία και ανοσοθεραπεία) απέχουν κατά πολύ σε παρενέργειες από ό,τι συνέβαινε πριν από 20 ή 30 χρόνια. Σήμερα, η ασθενής κάνει τη θεραπεία της και μετά από λίγη ώρα φεύγει για το σπίτι της. Παλαιότερα οι γυναίκες έμεναν στο νοσοκομείο με ορούς και έντονες παρενέργειες. Η δε ορμονοθεραπεία είναι ελάχιστα επιβαρυντική.

Η προσωρινή απώλεια της τριχοφυΐας μπορεί να αντιμετωπιστεί με διάφορα είδη περούκας, ενώ ένα-δυο μήνες μετά το τέλος της χημειοθεραπείας τα μαλλιά βγαίνουν πάλι, με πολύ καλύτερη ποιότητα.

Καρκίνος του μαστού: μια δοκιμασία της ψυχής

«Στον καρκίνο του μαστού, αλλά και γενικότερα στον καρκίνο, ξεχνάμε ότι δεν πρόκειται μόνο για μία ασθένεια του σώματος, αλλά και για μια δοκιμασία της ψυχής, που συνοδεύεται και από κοινωνικές επιπτώσεις, τόσο στον στενό κύκλο της οικογένειας, των φίλων, αλλά και της τοπικής και γενικότερης κοινωνίας. Ενώ, παράλληλα, δεν πρέπει, ιδίως στις ημέρες μας, να υποτιμούμε τη λεγόμενη “οικονομική τοξικότητα” του καρκίνου» υπογραμμίζει μιλωντας στο ΑΠΕ-ΜΠΕ ο κ. Φιλόπουλος.

Η Ελληνικής Αντικαρκινική Εταιρεία εκτός της συστηματικής προώθησης της εγγραματοσύνης για τον καρκίνο του μαστού, με ομιλίες, εκδόσεις, διαδικτυακές παρεμβάσεις, συμβολικές ενέργειες, τα τελευταία 21 χρόνια έχει δημιουργήσει τις δύο κινητές μονάδες μαστογράφου που έχουν «σαρώσει»- κυριολεκτικά- όλη την Ελλάδα προσφέροντας δωρεάν μαστογραφικό έλεγχο στις γυναίκες με δυσκολίες πρόσβασης σε οργανωμένα διαγνωστικά κέντρα.

Λειτουργεί ένα δίκτυο ψυχοκοινωνικής υποστήριξης (η πρώτη που καθιέρωσε την ψυχοκοινωνική υποστήριξη για ογκολογικούς ασθενείς πριν από 40 χρόνια στη χώρα μας) σε Ελληνίδες που πάσχουν ή φροντίζουν ασθενείς.

Τα τελευταία χρόνια η ΕΑΕ, έχει εστιάσει την προσοχή της και στις νεότερες ηλικίες ασθενών με το «Κέντρο Ημέρας για παιδιά, εφήβους και νέους ενήλικες με νεοπλασματικές ασθένειες», κατ΄εντολή του υπουργείου Υγείας. Επίσης, προσφέρει στέγη σε Αθήνα, Θεσ/νίκη και Λάρισα σε άπορους ασθενείς που πρέπει να παραμείνουν για ημέρες για να υποβληθούν σε εξετάσεις ή θεραπείες στα νοσοκομεία αυτών των πόλεων.

«Ως εθελοντική ανεξάρτητη οργάνωση της κοινωνίας των πολιτών εκφράζει με σοβαρότητα και εγκυρότητα τις θέσεις της και τους σχολιασμούς σε επίκαιρα θέματα. Είναι μία οργάνωση που εκπροσωπεί τους ασθενείς με καρκίνο, συμμετέχοντας σε Ευρωπαϊκές και Διεθνείς Ενώσεις Ασθενών. Λειτουργεί με πιστοποίηση κατά ISO και ελέγχεται για την οικονομική διαχείριση των πόρων της από ορκωτούς λογιστές ελεγκτές. Όλες τις χρήσιμες πληροφορίες και τα στοιχεία για τις δράσεις και τις υπηρεσίες που προσφέρει μπορεί να τις πληροφορηθούν οι πολίτες στον ιστότοπο: www.cancerhellas.org», καταληγει ο κ. Φιλόπουλος.

Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ

Η υπερθέρμανση του πλανήτη είναι η αύξηση της μέσης θερμοκρασίας της επιφάνειας της Γης, κυρίως λόγω των ανθρώπινων δραστηριοτήτων που απελευθερώνουν αέρια του θερμοκηπίου στην ατμόσφαιρα. Αυτό το φαινόμενο οδηγεί σε σημαντικές αλλαγές στο κλίμα, όπως ακραία καιρικά φαινόμενα με παρατεταμένους καύσωνες και άνοδο της στάθμης της θάλασσας.

«Η κλιματική κρίση αποτελεί μία από τις πιο σημαντικές σύγχρονες απειλές της ανθρωπότητας, με δραματικές επιδράσεις στην υγεία. Ιδιαίτερα επηρεάζεται η ανδρική γονιμότητα, καθώς η αύξηση της θερμοκρασίας του πλανήτη φαίνεται ότι ξεπερνά τα θερμικά όρια της γονιμότητας των ανδρών», αναφέρει στο ΑΠΕ-ΜΠΕ η Σοφία Καλανταρίδου, καθηγήτρια Μαιευτικής και Γυναικολογίας στο ΕΚΠΑ.

Η παρατεταμένη αύξηση της θερμοκρασίας, προσθέτει, επηρεάζει αρνητικά την παραγωγή σπέρματος, μειώνοντας τον αριθμό και την κινητικότητα των σπερματοζωαρίων. Ιδιαίτερα ανησυχητικό, αναφέρει, είναι το γεγονός ότι στο ζωικό βασίλειο η έκπτωση της γονιμότητας, λόγω αύξησης της θερμοκρασίας, κληρονομείται και στις επόμενες γενιές με κίνδυνο την εξαφάνιση αυτών των ειδών.

Η αύξηση της θερμοκρασίας επηρεάζει και τη γυναικεία γονιμότητα

Παρόμοιες είναι οι επιδράσεις της παρατεταμένης αύξησης της θερμοκρασίας και στη γυναικεία γονιμότητα, τονίζει η καθηγήτρια.

Η έκθεση σε θερμικό στρες και περιβαλλοντικούς ρύπους (που αυξάνονται λόγω κλιματικής αλλαγής) συνδέεται με πρώιμη ήβη, διαταραχές της ωοθυλακιορρηξίας και προβλήματα στην κύηση. Η αντιμετώπιση των ακραίων καιρικών αλλαγών είναι επιβεβλημένη. Οι ρυθμοί μείωσης του αριθμού των γεννήσεων γίνονται ολοένα και πιο απειλητικοί και σημαντική αιτία της υπογεννητικότητας είναι και η μείωση της ανδρικής και της γυναικείας γονιμότητας, καταλήγει.

Phg;hQ APE-MPE

Το Πανεπιστήμιο της Σόφιας κατατάχθηκε για πρώτη φορά σε επιστημονικά πεδία στον Διεθνή Πίνακα Κατάταξης Πανεπιστημίων QS 2025 (QS World University Rankings), με τη συνολική αξιολόγηση να το κατατάσσει στις θέσεις 661-670.

Το βουλγαρικό πανεπιστήμιο βρίσκεται στην 255η θέση στα επιστημονικά πεδία Τεχνών και Ανθρωπιστικών Επιστημών.

Για πρώτη φορά, το Πανεπιστήμιο της Σόφιας κατατάσσεται στις θέσεις 751-850 για σπουδές Πληροφορικής. Επίσης στα πεδία Φυσικής και Αστρονομίας βρίσκεται στις θέσεις 601-675.

Η QS World University Rankings ανακοινώνει κάθε χρόνο τη λίστα με τη φήμη και την επιστημονική έρευνα 5.203 ακαδημαϊκών ιδρυμάτων, κατατάσσοντας τα 1.746 από αυτά.

Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ

Ο ρυθμός υπερθέρμανσης των ωκεανών έχει υπερτετραπλασιαστεί τις τελευταίες τέσσερις δεκαετίες, σύμφωνα με μελέτη που δημοσιεύθηκε στο περιοδικό «Environmental Research Letters».

Όπως διαπιστώνεται, οι θερμοκρασίες των ωκεανών αυξάνονταν με περίπου 0,06 βαθμούς Κελσίου ανά δεκαετία στα τέλη της δεκαετίας του 1980, ενώ τώρα αυξάνονται με 0,27 βαθμούς Κελσίου ανά δεκαετία.

Οι ερευνητές σημειώνουν ότι αυτή η επιταχυνόμενη αύξηση της θερμοκρασίας των ωκεανών οφείλεται στην αυξανόμενη ενεργειακή ανισορροπία της Γης, σύμφωνα με την οποία περισσότερη ενέργεια από τον Ήλιο απορροφάται στο σύστημα της Γης από όση διαφεύγει πίσω στο Διάστημα. Αυτή η ανισορροπία έχει σχεδόν διπλασιαστεί από το 2010, εν μέρει λόγω της αύξησης των συγκεντρώσεων των αερίων του θερμοκηπίου και επειδή η Γη αντανακλά πλέον λιγότερο ηλιακό φως στο Διάστημα από ό,τι πριν.

Οι θερμοκρασίες των ωκεανών παγκοσμίως σημείωσαν ρεκόρ για 450 συνεχόμενες ημέρες το 2023 και στις αρχές του 2024. Μέρος αυτής της θερμότητας προήλθε από το Ελ Νίνιο, ένα φυσικό φαινόμενο θέρμανσης στον Ειρηνικό. Όταν οι επιστήμονες το συνέκριναν με ένα παρόμοιο Ελ Νίνιο το 2015-2016, εντόπισαν ότι το υπόλοιπο της θερμότητας-ρεκόρ εξηγείται από την αύξηση της θερμοκρασίας της επιφάνειας της θάλασσας ταχύτερα τα τελευταία δέκα χρόνια από ό,τι τις προηγούμενες δεκαετίες.

Αυτή η επιταχυνόμενη αύξηση της θερμοκρασίας, σημειώνουν οι ερευνητές, υπογραμμίζει τον επείγοντα χαρακτήρα της μείωσης της καύσης ορυκτών καυσίμων, ώστε να αποφευχθούν ακόμη πιο ραγδαίες αυξήσεις της θερμοκρασίας στο μέλλον και να αρχίσει η σταθεροποίηση του κλίματος.

Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ